Should I go for coaching or self preparation

This question often comes for those starting now or for those who got no time at hand and in need of some instant fix.

what you get through coaching?

Material of the coaching centre
Attending classes and interact with other students & faculty
Need to spend around 6 hrs daily attending classes
possibility of practising mock tests if they conduct any such
Finally all this costs around 5000 ( only coaching fee depending on institute) without including hostel/living ,travel and food expenses.
Most institutes takes 1 to 3 months to teach syllabus depending on fast track or regular batches.So in total it costs atleast 10000 to 15000.

REMEMBER COACHING IS NOT DICTATING NOTES, IT SHOULD BE A GUIDANCE TO YOUR LEARNING PROCESS

What you get by self preparation?

Remember Group II is a objective test, not descriptive.
You read the syllabus,collect the books and prepare your material
Better concentration on exam as you dont get diverted by pep talk of your collegues
It doesn’t cost you more than 3000 with all material included and no travel and living expenses as you prepare from your home/office.
You can practise the mock tests by going through previous papers, fortnighly magazines,newspapers once your preparation is finished.
So if you want control on the material preparation (yes you can do it in 3 to 4 months and you learn along the way as well!)and your costs better prepare self.If you don’t have time or you you lack the will to prepare on your own and can afford the costs go for coaching.Most people realise that they don’t need coaching and curse themselves after they took coaching!!.I prefer to prepare self than go for coaching as this is an objective test and most importantly the current affairs aspects need to be handled by you and not the institute. Crash courses are disastrous on your psyche as they dump lot of information in short period, but regular coaching can enforce some discipline and regularize your studies.

How to prepare for group II exam

As with every competitive exam the first thing one need to look at is the exam Syllabus.Next thing you need to do is gather material.Now the question arise what we need and what we don’t.

what we don’t need

Every photocopy of material published by every training institute
Every magazine in the market that recycles material & mock tests

What we need

• General studies paper I

Standard NCERT textbooks of Science( physics,chemistry, biology) , Socialscience from 6th to 10th standard .Geography, History and political science  of 11th and 12th standard downloadhere or here free.

State syllabus books of science and social from 6th to 10th standard, get them from your book shop or library.

Good School Atlas

Ancient India and Medieval India by R.S. Sharma

Both the books are of excellent quality and published by NCERT for class 11 and 12 reading reference

భారతదేశ చరిత్ర (TM) – బి.ఏ చరిత్ర 1st year book — తెలుగు అకాడమి
Indian national movement/Freedom struggle – Bipin chandra

Current affairs daily from one english/telugu, Hindu/sakshi/eenadu including editorials without spending not more than 90 minutes daily.Sakshi and eenadu (pratibha) provides good coverage in their district editions almost daily.If one can afford they can buy Vijetha competitions,Udyoga sopanam fortnightly (Rs 20 –Telugu medium only) from bookshops or get them from nearby library.These magazines provide summary of current affairs in polity, economy, exam dates and a good amount of inspiration for various govt jobs.

For Science & technology refer to S&T section in India book 2010. For the latest in S&T refer to wiki like here here or go to their websites.

For mental ability in general studies paper-I one can go for Quicker Maths by M.Tyra(or) Quantitative aptitude by R.s Agarwal

General Studies –Tata McGraw Hill(If you can afford around Rs 1000) is good but i personally got scared by the size of book!

• paper II

Section -I

History & culture of AP (English medium) — P Raghunadha rao

(or)

Adhunika andhra pradesh charithra (ఆధునిక ఆంధ్రప్రదేశ చరిత్ర TM) —  P Raghunadha rao

Another good book on AP history.please download here

Section -II

Indian polity — M Laxmikanth

• paper III

Section -I

Indian Economy —-Dutt& sundaram

Bharata ardhika vyavastha- samasyalu (భారత ఆర్ధిక వ్యవస్త – సమస్యలు ) –Telugu academy competitive exam book

Section -II

Andhra pradesh ardhika vyavastha- Abivriddhi( ఆంధ్రప్రదేశ ఆర్ధిక వ్యవస్త- అభివ్రిద్ధి)  –Telugu academy competitive exam book.

Socio Economic Survey of Andhrapradesh (2010-11)

In addition to the above books one need to study India book 2010, latest Economic survey summary(centre & state),Budget highlights(central & state), 13th Finance commission report summary, About Human Development Index (HDI), Human development report of AP , India HDI , UNDP India 2010 HDI rank,Directorate of economics and statistics, AP review.

Various websites to gather more info include Yojana, parliament of india, planning commission.

If you come across any coaching institute material make sure why you are buying that material.Are you able to find something in those book which is not easy to get information on (or) You are buying it simply because it is a great coaching institute or you have seen everyone carrying it around or your friend recommended it. If you follow the second way you will end up buying every institute material and reading nothing but spending your money on useless bunch of books.So before buying any material first go through the syllabus and make sure you got all info from the above said books,incase you don’t get then think of buying material with that “specific topic”. By focusing on the above 6 to 8 books and the latest current affairs mostly you don’t need any other material.All we need is 120 in every paper and another 20 in interview( total 380) to get a group 2 service.

పరీక్షలు సమర్ధవంతంగా రాయాలంటే.

పరీక్ష స్వరూప స్వభావాలను అర్థంచేసుకోవడం కూడా ఈ సమయంలో చాలా ముఖ్యం. ప్రశ్నాపత్రం మార్పు ఎలా వుంటుంది? ఈ రకమైన ప్రశ్నలు ఎన్ని వుంటాయి? మొత్తం కేటాయించిన సమయం ఎంత? ఆయా విభాగాల వారీగా ఎంతేసి సమయం కేటాయిస్తే నిర్ణీత సమయంలో అన్నింటి సమాధానాలు రాయగల్గుతారు? అనే విషయాలు పరిశీలించి చూసుకోవాలి. విభాగాల వారీగా కేటాయించిన మార్కులు, ఆ విభాగం పూర్తిచేయడానికి పట్టే సమయంపై స్థూలంగా ఒక అవగాహనకు వచ్చిన తర్వాత, ఒక మాదిరి ప్రశ్నాపత్రాన్ని తీసుకొని సమాధానాలు రాసి చూసుకోవాలి. తమ ప్లానింగ్ ప్రకారం సమాధానాలు రాయగల్గుతున్నది, లేనిదీ పరిశీలించి చూసుకోవాలి. దీని ఆధారంగా తమ ప్లానింగ్‌లో అవసరమైన మార్పులు- చేర్పులు చేసుకోవాలి.
-
పరీక్షల సమయం ప్రారంభమైంది. విద్యా సంవత్సరమంతా చదివిన చదువుకు సమర్థవంతంగా పరీక్షలు రాయడం ద్వారా సార్థకత చేకూర్చాలని విద్యార్థులు ఆరాటపడుతుంటారు. తల్లిదండ్రులు ఒకింత ఆందోళనకు లోనయ్యే సమయం కూడా యిదే! అయితే అటు తల్లిదండ్రులు, ఇటు విద్యార్థులు సత్ఫలితాలు రావాలనే కోరుకుంటారు. ఇందులో సఫలీకృతం కావాలంటే కొన్ని ప్రధాన విషయాలను దృష్టిలో వుంచుకోవాలి.
పరీక్షల ముందు వుండే కొన్ని రోజుల సమయం అతి ముఖ్యమైనది. విద్యా సంవత్సరంలో చదివిన వివిధ అంశాలను ఈ కొన్ని రోజుల్లో పునర్విమర్శ చేసుకోవాలి. అన్ని పాఠాలను ఒకసారి చూసుకోవడమేగాక, ప్రధానమైన పాఠాలపై ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టాలి. పరీక్షల్లో తరచుగా అడిగే ముఖ్యమైన ప్రశ్నలతోపాటు ఉపాధ్యాయులు యిచ్చిన సూచనలనుబట్టి ముఖ్యాంశాలను నిర్ణయించుకోవాలి. వీటిలో కొన్ని ప్రశ్నలు ఎంపిక చేసుకొని పరీక్షా వాతావరణంలో ప్రాక్టిస్ కూడా చేయాలి. దీనివల్ల సమయపాలన (టైం మేనేజ్‌మెంట్) తెలుస్తుంది. ఇది పరీక్షా హాల్లో సమాధానాలు రాసేటప్పుడు కలిగే ఒత్తిడిని తగ్గించడానికి కూడా ఉపయోగపడుతుంది. మానసిక శాస్త్రం ప్రకారం అంతకుముందే పరిచయం వున్న పని చేయడంలో గాని, ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రాయడంలో గానీ ఒత్తిడి తక్కువగా వుంటుంది.
పరీక్ష స్వరూప స్వభావాలను అర్థంచేసుకోవడం కూడా ఈ సమయంలో చాలా ముఖ్యం. ప్రశ్నాపత్రం మార్పు ఎలా వుంటుంది? ఈ రకమైన ప్రశ్నలు ఎన్ని వుంటాయి? మొత్తం కేటాయించిన సమయం ఎంత? ఆయా విభాగాల వారీగా ఎంతేసి సమయం కేటాయిస్తే నిర్ణీత సమయంలో అన్నింటికి సమాధానాలు రాయగల్గుతారు? అనే విషయాలు పరిశీలించి చూసుకోవాలి. విభాగాల వారీగా కేటాయించిన మార్కులు, ఆ విభాగం పూర్తిచేయడానికి పట్టే సమయంపై స్థూలంగా ఒక అవగాహనకు వచ్చిన తర్వాత, ఒక మాదిరి ప్రశ్నాపత్రాన్ని తీసుకొని సమాధానాలు రాసి చూసుకోవాలి. తమ ప్లానింగ్ ప్రకారం సమాధానాలు రాయగల్గుతున్నది, లేనిదీ పరిశీలించి చూసుకోవాలి. దీని ఆధారంగా తమ ప్లానింగ్‌లో అవసరమైన మార్పులు-చేర్పులు చేసుకోవాలి. విద్యార్థులు ఈ సమయంలో గుర్తించాల్సిన మరో ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే పరీక్షలు సమీపిస్తున్నకొద్దీ కొత్తకొత్త విషయాలను చదవడం ఆపి, అంతకుముందే చదివిన విషయాలపై దృష్టిపెట్టాలి. బాగా చదివిన అంశాలపై ప్రశ్నలు ఏ రకంగా అడిగినా చేయగలిగేలా సిద్ధంకావాలి. కొత్త విషయాలు ఏవైనా చదవాలనుకుంటే, బాగా ముఖ్యమన్పించిన విషయాలు మాత్రమే చదవాలి. అది కూడా చదివిన విషయాల ‘రివిజన్’ పూర్తయిన తర్వాతే చేయాలి.
ఈ సమయంలో ఒత్తిడి లేకుండా ప్రశాంతంగా చదివే ప్రయత్నం చేయాలి. శారీరకంగా, మానసికంగా తగినంత విశ్రాంతి అవసరం. నిద్ర బాగా తగ్గించుకోవడం, సరైన విశ్రాంతి తీసుకోకపోవడంవల్ల మెదడు పనితీరుపై ప్రతికూల ప్రభావం పడుతుంది. శక్తిసామర్థ్యాలకు మించి శ్రమించి చదవడంవల్ల ఆ సమయంలో బాగా చదువుతున్నట్లు అన్పించినప్పటికీ ఒక పద్ధతి ప్రకారం మెదడులో నిక్షిప్తంకాదు. దీనివల్ల పరీక్ష హాల్లో సమర్థవంతంగా సమాధానాలు రాయలేరు.
వీలునుబట్టి తోటి మిత్రులతో చర్చించడంవల్ల మంచి ప్రయోజనం వుంటుంది. ప్రశ్నాపత్రం రూపురేఖలు విశే్లషించి చూసుకోవడం, సమాధానాలు రాయడంపై ప్లానింగ్ తయారుచేసుకోవడం, ప్లానింగ్‌కు తగ్గట్లుగా రాయగల్గుతున్నదీ, లేనిదీ చూసుకోవడం వంటివి కలిసి చర్చించుకోవడంవల్ల మంచి ఫలితాలు వుంటాయి. దీనివల్ల లోటుపాట్లు గుర్తించడం, సరిచేసుకోవడం సులభమవుతుంది. అయితే యిక్కడ గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్య విషయమేమిటంటే ఒకరినొకరు ఎవరేం చదివారు? ఇంకా చదవనిదెంత? అని చూసుకొని ఆందోళనకు లోనుకాకూడదు. ఇంతకుముందే చదివింది బాగా రివిజన్ చేయడం, సమయాన్నిబట్టి మాత్రమే కొత్త విషయాలు చదవడం ముఖ్యమని గుర్తుంచుకోవాలి. పరీక్షల ముందు యింట్లో విద్యార్థులకు లభించే వాతావరణం, తల్లిదండ్రులు, యితర పెద్దల ప్రవర్తన కూడా చాలా ముఖ్యం. ఇంట్లో పిల్లలు ప్రశాంతంగా చదువుకోవడానికి అవసరమైన ఏర్పాట్లు తల్లిదండ్రులు చేయాలి. బంధువులు, ఇతర సందర్శకులవల్ల పిల్లల చదువుకు ఆటంకం ఏర్పడకుండా చూడాలి. పిల్లలు తమ స్వంత ప్లానింగ్ ప్రకారం వీలైనంత సమయం చదువుకోవడానికే కేటాయించేలా ప్రోత్సహించాలి. కొందరు తల్లిదండ్రులు పిల్లలు ఎప్పుడు ఏం చదవాలి? ఎంతసేపు చదవాలి? అనేది నిరంతరం పర్యవేక్షిస్తుంటారు. ఇది సరైన పద్ధతి కాదు. దీనివల్ల పిల్లలపై ఒత్తిడి పెరుగుతుంది. అందుకే తప్పనిసరి అయితే తప్ప పిల్లల ప్లానింగ్‌లో జోక్యం చేసుకోరాదు. ఏయే జాగ్రత్తలు విద్యార్థులు తీసుకోవాలో పదే పదే పెద్దవారు గుర్తుచేయడం కూడా విద్యార్థులపై ఒత్తిడి పెంచుతుంది. ‘అతి సర్వత్ర వర్జయేత్’ అన్నట్లుగా అవసరమైనంత వరకు మాత్రమే పెద్దవారు పిల్లల పరీక్ష ప్రిపరేషన్‌లో చేయూతనిస్తూ వారిలో ఆత్మవిశ్వాసం పెరిగేలా చూడాలి.
-
మంచి ఫలితాలు సాధించడం ఎలా?
ఒక విద్యా సంవత్సరంలో నెలల తరబడి చదివిన చదువును కొన్ని గంటలలో పరీక్షించడానికి వీలుగా రూపొందించినదే పరీక్ష. పరీక్షల్లో మంచి ఫలితాలు సాధించడంలో విద్యార్థి చదవడానికి కేటాయించిన సమయం, చదివిన విధానం వంటి అనేక అంశాలు ప్రభావం చూపుతాయి. పరీక్షలకు కొద్ది రోజుల ముందువరకు చదివిన విషయాలను పరీక్ష హాల్లో సమర్థవంతంగా రాయాలంటే చివరి నిమిషంలో తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలు కూడా ముఖ్యమని విద్యార్థులు మరిచిపోరాదు.
పరీక్షలకు ఒకటి రెండు రోజుల ముందు మానసికంగా ఆత్మవిశ్వాసంతో వుంటూ, ప్రశాంతతను అలవర్చుకోవాలి. ఆందోళన చెందరాదు. చదివిన విషయాలను మననం చేసుకుంటూ పరీక్షలు బాగా రాయగలమనే విశ్వాసాన్ని పెంచుకునే ప్రయత్నం చేయాలి. ఏదైనా విషయాన్ని సరిగ్గా చదవకపోతే దాని గురించి ఎక్కువగా ఆందోళన చెందడం బదులు, చదివిన వాటిని బాగా ‘రివిజన్’ చేయడంపైనే దృష్టి కేంద్రీకరించాలి. అంటే పరీక్షకు మానసికంగా సిద్ధం కావడం ముఖ్యమని అర్థం.
పరీక్షలు జరిగే ముందురోజు రాత్రిళ్ళు ఎక్కువసేపు మేల్కొని చదవడం మంచిది కాదు. సాధారణంగా రోజూ ఎంతసేపు నిద్రకు కేటాయిస్తారో, పరీక్షల సమయంలో కూడా అంతే సమయం నిద్ర అవసరం. సరిగ్గా నిద్ర లేకుండా చదివితే మరుసటి రోజు పరీక్ష హాల్లో సమాచారాన్ని గుర్తుకు చేసుకోవడం, ప్రశాంతంగా, ఒత్తిడి లేకుండా రాయడంలో శరీరం, మనసు సహకరించకపోవచ్చు. మానసిక శాస్త్రం ప్రకారం ఒత్తిడి, శ్రమ ఎక్కువైతే జ్ఞాపకశక్తి దెబ్బతింటుంది. అందుకే విద్యార్థులు నిద్ర, విశ్రాంతి తగినంతగా వుండేలా చూసుకోవాలి.
పరీక్ష రోజు కనీసం 10-15 నిమిషాల ముందు పరీక్ష జరిగే ప్రదేశానికి చేరుకోవాలి. పరీక్షా హాల్లోకి అనుమతించిన తర్వాత ప్రశ్నాపత్రం యిచ్చేలోపు వుండే కొద్ది సమయాన్ని ‘రిలాక్స్’ కావడానికే కేటాయించాలి. ఏం చదవాం? ఏం చదవలేదు? సరిగ్గా చదవని దానిలోనుంచి ప్రశ్నలు వస్తే ఎలా? వంటి విషయాలను యితరులతో చర్చించడం కానీ, మనసులో అనుకుంటూ ఆందోళన చెందడం గానీ చేయరాదు. ప్రశాంతంగా వుండాలి. ఆందోళన, భయం వంటివి జ్ఞాపకశక్తిపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతాయి.
ప్రశ్నాపత్రం చేతికందగానే అందలి సూచనలు జాగ్రత్తగా చదవాలి. గతంలో మాదిరి ప్రశ్నాపత్రాలకు సమాధానాలు ప్రాక్టీస్ చేయడం ద్వారా ఒక ప్లానింగ్ తయారుచేసుకొని వుంటే ఆ ప్లానింగ్ ప్రకారం సమాధానాలు రాసే ప్రయత్నం చేయాలి. మాదిరి ప్రశ్నాపత్రానికి, అసలు ప్రశ్నాపత్రానికి ప్రశ్నల రూపకల్పనల్లో, సూచనల్లో ఏవైనా తేడాలుంటే అప్పటికప్పుడు అందుకు తగ్గట్లుగా ప్లానింగ్ రూపొందించుకొనే ప్రయత్నం చేయాలి. ఆయా విభాగాల వారీగా రాయాల్సిన ప్రశ్నలు ఎంపిక చేసుకోవడం, ప్రాధాన్యత ప్రకారం వాటికి సమాధానాలు రాయడం చేయాలి.
పరీక్ష హాల్లో సమయపాలన అనేది చాలా ముఖ్యం. నిర్దేశిత సమయంలో ప్రశ్నలన్నింటికీ సమాధానాలు రాయగల్గేలా చూసుకోవాలి. ప్రశ్నాపత్రంలోని అన్ని ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రాయాల్సిన అవసరం లేకుండా ‘్ఛయిస్’వున్నప్పుడు ఏదో ఒక విభాగంలో అన్ని ప్రశ్నలకు సమాధానాలు తెలిసినప్పటికీ మొదట అడిగినన్ని ప్రశ్నలకు మాత్రమే సమాధానాలు రాయాలి. చివర్లో అదనంగా సమయం వుంటే, రాసిన సమాధానాలన్నీ ఒకసారి సరిచూసుకున్న తర్వాత అదనపు ప్రశ్నలకు సమాధానాలు రాసే ప్రయత్నం చేయాలి. అయితే ఇక్కడ గుర్తుంచుకోవాల్సిన ముఖ్య విషయమేమిటంటే, అదనంగా సమాధానాలు రాసేటప్పుడు ఏ విభాగంలోనయితే అంతకుముందు రాసిన సమాధానాలు ప్రభావవంతంగా లేకపోతే ఆ విభాగంలోనించి అదనంగా రాయడం మంచిది.
సమాధానాలు రాసేటప్పుడు నిర్దేశించిన దానికంటే పొడవైన సమాధానాలు రాయడం లేదా క్లుప్తంగా ముగించడం సరికాదు. దీనివల్ల మార్కులు సరిగ్గా రావు. పైగా, సమయం వృధాఅవుతుంది. ఎన్ని లైన్లలో సమాధానం రాయాల్సి వుంటుందో దానికి 10 శాతం అటు యిటుగా సమాధానం ముగించే ప్రయత్నం చేయాలి.
సమాధానాల్లో భాగంగా ఏవైనా పటాలు, డయాగ్రమ్స్ వేయాల్సిన అవసరం వుంటే వాటిపై అనవసరంగా సమయాన్ని వృధాచేసుకోరాదు. ఒక ‘చిత్రకారుని’వలె విద్యార్థినుంచి పటాలను ఎగ్జామినర్లు ఆశించరు. ‘కానె్సప్ట్’కు తగ్గట్లుగా పటాలు అర్థవంతంగా వుంటే సరిపోతుంది. సరియైన పరిమాణంలో సరియైన వివరాలతో పటాలు గీస్తే సరి.
చేతి రాత విషయంలో విద్యార్థులు ప్రత్యేక జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి. ఎగ్జామినర్ సమాధాన పత్రాల్ని చదవడానికి వీలుగా చేతిరాత వుండాలి. కొట్టివేతలు, దిద్దివేతలు లేకుండా చూసుకోవాలి. పదానికి పదానికి మధ్య, వాక్యానికి వాక్యానికి మధ్య తగినంత ఖాళీ వుండాలి. ప్రశ్నల సంఖ్యలు, విభాగాల సంఖ్యలు/ పేర్లు ప్రశ్నాపత్రంలో యిచ్చినట్లుగానే రాయాలి. స్వంతంగా సంఖ్యలు వేయరాదు.
ప్రశ్నలన్నింటికీ సమాధానాలు రాయడం పూర్తయ్యాక కనీసం 5 నిమిషాలపాటు సమాధానపత్రాన్ని పరిశీలించి చూసుకోవాలి. హాల్ టికెట్ నెంబర్ మొదలు యితర వివరాలు సరిగ్గా రాసిందీ లేనిదీ ‘చెక్’ చేసుకోవాలి. ప్రశ్నల సంఖ్యలు, విభాగాల సంఖ్యలు సరిచూసుకోవాలి. ఏవైనా పొరపాట్లు దొర్లితే సరిచేసుకోవాలి. ఆరోజే పరీక్ష రాయడం పూర్తయ్యాక, ఇక దాని గురించి ఎక్కువగా ఆలోచించకుండా మరుసటిరోజు పరీక్షపై దృష్టి పెట్టాలి.

గ్రూప్-2 గెలవండిలా...

రెండున్నరేళ్ల నిరీక్షణ ఫలించింది..
పరీక్ష ఎప్పుడు ఉంటుందో? అనే అయోమయానికి తెరపడింది..
తేదీలు ఖరారయ్యాయి..
అక్టోబర్ 15, 16 తేదీల్లో గ్రూప్-2 నిర్వహణకు ఏపీపీఎస్సీ సన్నాహాలు చేస్తోంది.
ఇక బాధ్యతంతా అభ్యర్థులదే..
నోటిఫికేషన్ నాటి నుంచే ప్రిపరేషన్ మొదలుపెట్టినా..

ఇప్పుడే ప్రారంభించినా...
గెలుపు బాటలో గమ్యం చేరడానికి..
వేగం పెంచాలి.. వ్యూహాలు సిద్ధం చేయాలి..
ఈ నేపథ్యంలో...ఇంకా అయిదు నెలల సమయం ఉన్న గ్రూప్-2 పరీక్షలో విజయానికి నిష్ణాతులు సూచిస్తోన్న ప్రిపరేషన్ టిప్స్..

682- ఖాళీలు
364- అదనంగా చేరనున్న ఖాళీలు
4.5 లక్షలు- పోటీ పడుతున్న అభ్యర్థులు
గ్రూప్-2 పరీక్ష విషయంలో నెలకొన్న పోటీకి నిదర్శనమిది..
ఇంతలా పోటీ నెలకొన్న ఈ పరీక్షలో రాణించి విజేతగా నిలవాలంటే
సర్కారీ కొలువు ఖాయం చేసుకోవాలంటే..
క్రమబద్ధ ప్రిపరేషన్; పకడ్బందీ వ్యూహాలు తప్పనిసరి..
పరీక్ష తేదీలు కూడా వెలువడిన ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో పక్కా ప్రణాళికతో ప్రిపరేషన్ సాగించినవారే విజేతలుగా నిలుస్తారు.

పేపర్-1

జనరల్ స్టడీస్
ప్రశ్నలు: 150 మార్కులు: 150
సమయం: రెండున్నర గంటలు

ప్రశ్నలడిగే విభాగాలు: హిస్టరీ, జాగ్రఫీ, జనరల్ సైన్స్, కరెంట్ అఫైర్స్, మెంటల్ ఎబిలిటీ.
జాతీయ, అంతర్జాతీయ అంశాలపై సమకాలీన అవగాహన, సిలబస్‌లో పేర్కొన్న విభాగాలపై ప్రాథమిక పరిజ్ఞానం ఉంటే 150 మార్కులకుగాను 120కుపైగా సొంతం చేసుకునే అవకాశం ఈ పేపర్‌లో లభిస్తుంది.

ఈ క్రమంలో అభ్యర్థులు విభాగాల వారీగా నిర్దిష్ట టైం మేనేజ్‌మెంట్‌తో ప్రిపరేషన్ సాగించాలి. గత ప్రశ్న పత్రాలను పరిశీలించి.. విశ్లేషించి.. ఆయా విభాగాలకు లభించిన వెయిటేజీ ఆధారంగా సమయం కేటాయించడం మంచిది.

విభాగాల వారీగా ప్రిపరేషన్ టిప్స్..

గత ప్రశ్న పత్రాలను పరిశీలిస్తే ఇటీవల కాలంలో ప్రాధాన్యం పెరుగుతున్న విభాగం జనరల్ సైన్స్ అనేది నిస్సందేహం. ముఖ్యంగా సిలబస్‌లో మార్పుల తర్వాత జనరల్ సైన్స్ కీలకంగా మారింది. దాదాపు 30 ప్రశ్నలు అడిగే అవకాశం ఉంది.

ఈ నేపథ్యంలో ఈ సబ్జెక్టును మూడు భాగాలు (ఫిజికల్ సైన్స్, బయలాజికల్ సైన్స్, సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ)గా విభజించి ప్రిపరేషన్ సాగించాలి.

ఫిజికల్ సైన్స్‌కు సంబంధించి ప్రాథమిక అంశాలైన ధ్వని, కాంతి, అయస్కాంతత్వం, విద్యుత్తు, ఉష్ణం, యాంత్రికశాస్త్రం, ద్విపదార్థాలు, గ్రహాలు, ఆధునిక భౌతికశాస్త్రంపై అవగాహన సాధించాలి.

కేవలం కోర్ సబ్జెక్టుకే పరిమితం కాకుండా దానికి సంబంధించి సమకాలీన పరిణామాలపై (శాస్త్రవేత్తలు- ఆవిష్కరణలు, ప్రయోగాలు తదితర) పట్టు కూడా ఎంతో ప్రధానం

ఇటీవల కాలంలో మన అంతరిక్ష విభాగం, రక్షణ శాఖలు పలు ప్రయోగాలు నిర్వహిస్తున్న నేపథ్యంలో సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీలో వీటికి సంబంధించిన ప్రశ్నలు కూడా బాగానే కనిపిస్తున్నాయి. అందువల్ల అంతరిక్ష రంగానికి సంబంధించి ఈ తాజా ఉపగ్రహ ప్రయోగాలు, వాటి ప్రత్యేకతలు తెలుసుకోవాలి. (ఉదా: తాజాగా ప్రయోగించిన పీఎస్‌ఎల్‌వీ-సీ16 ఉద్దేశం? ప్రయోగించిన ఉపగ్రహాలు- వాటి లక్ష్యం తదితర అంశాలు).

సంబంధిత నేపథ్యం (ఉదా: పీఎస్‌ఎల్‌వీ సిరీస్‌లో చేపట్టిన ప్రయోగాలు- విజయాలు, వైఫల్యాలు) గురించి అవగాహన కూడా లాభిస్తుంది. దీంతోపాటు మన అంతరిక్ష రంగంలో ప్రముఖ ఘట్టాలపై పట్టు ఉండాలి.
ఇక రక్షణ రంగానికి సంబంధించి తాజా క్షిపణి ప్రయోగాలు- వాటి లక్ష్యాలు, పనితీరు, సామర్థ్యం తదితర అంశాలపై పట్టు సాధించాలి.

జనరల్ సైన్స్‌కు సంబంధించి కోర్ సబ్జెక్టయిన బయాలజీ నుంచి కూడా ప్రశ్నలు అడిగే అవకాశం ఉంది. ఈ క్రమంలో జీవులు- వర్గీకరణ; మానవ శరీరం- వివిధ వ్యవస్థలు; వ్యాధులు- వ్యాక్సీన్‌ల సమాచారం సొంతం చేసుకోవాలి.

పలు వ్యాధులు- వాటి విరుగుడుకు చేపడుతున్న ప్రయోగాలు- ఆవిష్కరించిన వ్యాక్సీన్ల గురించి సమకాలీన సమాచారాన్ని ఔపోసన పట్టాలి.

మొదటి పేపర్‌లో సాధ్యమైనంత ఎక్కువ మార్కులు సొంతం చేసుకునేందుకు మార్గం వేసే విభాగం హిస్టరీ. దాదాపు 20కు పైగా ప్రశ్నలు అడిగే అవకాశాలుంటాయి.

భారతదేశ చరిత్రకు సంబంధించి మూడు యుగాలు (ప్రాచీన, మధ్య, ఆధునిక)కు సమ ప్రాధాన్యమిస్తూ ప్రిపరేషన్ సాగించాలి.

పేపర్-2లోని మొదటి సెక్షన్ పూర్తిగా హిస్టరీకి సంబంధించిందే. కాబట్టి దానికోసం ప్రిపరేషన్ సాగిస్తూ పేపర్-1లోని హిస్టరీకి కూడా సన్నద్ధం కావచ్చు. ఈ విధంగా ప్రణాళిక రూపొందించుకోవాలి.

హిస్టరీలో అడిగే ప్రశ్నల సరళి కూడా మారుతోంది. కాబట్టి ప్రతి అంశంపైనా సంపూర్ణ అవగాహన సొంతం చేసుకోవాలి.

కరెంట్ అఫైర్స్‌కు సంబంధించి పరీక్ష తేదీకి ముందు సంవత్సర కాలంలో నమోదైన తాజా పరిణామాలపై సమాచారాన్ని సేకరించుకోవాలి.

తాజా పరిస్థితుల నేపథ్యంలో.. ఆయా రాష్ట్రాల ఎన్నికలు-విజేతలు-కొత్త ముఖ్యమంత్రుల డేటా అవసరం.

కరెంట్ అఫైర్స్ ప్రశ్నల సరళి కూడా మారుతోంది కాబట్టి.. సదరు సంఘటన నేపథ్యాలను, కూడా తెలుసుకోవాలి.
ఉదా: పశ్చిమ బెంగాల్ ఎన్నికల్లో ఎన్నేళ్ల తర్వాత లెఫ్ట్ పాలన అంతరించింది. తాజా సంఘటనలను ముడిపెడుతూ నేపథ్యాలపై ప్రశ్నలు అడుగుతారు.

జనాభా గణన పూర్తయిన నేపథ్యంలో దానికి సంబంధించి గణాంకాలపై పట్టు సాధించాలి.

పేపర్-1లో మరో ముఖ్య అంశం మెంటల్ ఎబిలిటీ. ఈ విభాగం నుంచి దాదాపు 20 ప్రశ్నలు అడిగే అవకాశం ఉంది. ఈ క్రమంలో నంబర్ సిరీస్; కోడింగ్ - డీ కోడింగ్; సీటింగ్ అరేంజ్‌మెంట్; ర్యాంకులు- అమరిక; అక్షరాలు- అక్షర క్రమంలో వాటి స్థానాలు; జంబుల్డ్ సెంటెన్సెస్ 1-100 వరకు ప్రధాన సంఖ్యలు; స్క్వేర్ రూట్; క్యూబ్ రూట్‌లు; వెన్ డయాగ్రమ్స్; నంబర్, వర్డ్ ఎనాలజీ; దిక్కులు; రక్త సంబంధాలు; కాలం-దూరం; పని-కాలం; లాభం - నష్టం; శాతాలు; సగటులు సంబంధించిన ప్రాబ్లమ్స్‌ను ప్రాక్టీస్ చేయాలి.

స్టేట్‌మెంట్ ఆధారిత ప్రశ్నల కోసం విశ్లేషణ సామర్థ్యం పెంచుకోవాలి. జాగ్రఫీ నుంచి కూడా ప్రశ్నలు అడుగుతారు. దీనికోసం అభ్యర్థులు తప్పనిసరిగా అట్లాస్‌పై అవగాహన పొందాలి.

ఖనిజాలు-ప్రాంతాలు; నిర్దేశిత ఖనిజ ఉత్పత్తిలో భారత స్థానం; నదులు-పరీవాహక ప్రాంతాలు; అత్యంత ఎత్తై- అత్యంత లోతైన ప్రాంతాలు; సముద్రాలు- సరిహద్దు దేశాలు; తదితర అంశాల సమాచారం సేకరించాలి

నగరీకరణ; జనాభా - భిన్న జాతులు- ఆ జాతులు కేంద్రీకృతమైన ప్రాంతాలు; తదితర అంశాలపై నోట్స్ రాసుకోవాలి

ఎకనామికల్ జాగ్రఫీలో.. ఇరిగేషన్ ప్రాజెక్టులు - వాటి లక్ష్యాలు - సాగు విస్తీర్ణం; ప్రధాన పంటలు - అవి పండే ప్రాంతాలు- పంట విస్తీర్ణం; సాగు దిగుబడి వంటి విషయాలపై గణాంక సహిత సమాచారం ఉపయుక్తం.

రిఫరెన్స్ బుక్స్

పేపర్ -1 కోసం
ఎన్.సి.ఇ. ఆర్.టి. బుక్స్.
టెన్త్, ఇంటర్ మొదటి సంవత్సరం హిస్టరీ పుస్తకాలు
స్వాతంత్య్ర ఉద్యమానికి సంబంధించి అంబేద్కర్ ఓపెన్ యూనివర్సిటీ ఎంఏ పుస్తకాలు
ఇంగ్లీషు మీడియం అభ్యర్థులు... యూపీఎస్సీ జనరల్ స్టడీస్ హిస్టరీ పార్ట్
ఇండియా ఇయర్ బుక్, యోజన, అట్లాస్
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రాంతీయ భౌగోళిక శాస్త్రం - తెలుగు అకాడెమీ
హిస్టరీ
ఆంధ్రుల చరిత్ర - బీఎస్‌ఎల్ హనుమంతరావు
ఆంధ్రుల చరిత్ర- పి. రఘునాథరావు
అంబేద్కర్ ఓపెన్ యూనివర్సిటీ ఎంఏ పుస్తకాలు
ఎన్.సి.ఇ. ఆర్.టి. బుక్స్. టెన్త్, ఇంటర్ మొదటి సంవత్సరం హిస్టరీ పుస్తకాలు
అంబేద్కర్ ఓపెన్ యూనివర్సిటీ ఎంఏ పుస్తకాలు
ఎకానమీ రిఫరెన్స్ బుక్స్
ఇండియన్ ఎకానమీ- మిశ్రా అండ్ పూరి
ఇండియన్ ఎకానమీ- అగర్వాల్
ఆంధ్రప్రదేశ్ ఆర్థిక వ్యవస్థ - తెలుగు అకాడెమీ
భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ - తెలుగు అకాడెమీ
50 ఇయర్స్ ఆఫ్ ఏపీ ఎకానమీ - హనుమంతరావు.
సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ:
వివేక్ మాసపత్రిక, తెలుగు యోజన
సాక్షి భవిత, విద్య.
మెంటల్ ఎబిలిటీ:
Quantitative Aptitude ... R.S. Aggarwal
Quicker Maths.. M.Tyra, Maths 30 days
Mental ability and Quantitative Aptitude edgar Thrope

జనరల్ టిప్స్

ప్రిపరేషన్‌ను డిస్క్రిప్టివ్ విధానంలో సాగించాలి. చదువుతూ ముఖ్యాంశాలతో యూనిట్లు, సబ్జెక్టుల వారీగా సొంత నోట్స్ తయారు చేసుకోవాలి. పాక్టీస్ బిట్స్ ఆన్సర్ చేయాలి.

ఇప్పుడే ప్రిపరేషన్ మొదలు పెట్టిన వారు నిర్దేశిత సిలబస్‌పై పూర్తిగా అవగాహన పొందాలి.

గత ప్రశ్న పత్రాలను పరిశీలించి ఆయా అంశాలకు ఉన్న ప్రాధాన్యం ఆధారంగా ప్రిపరేషన్‌లో తగిన సమయం కేటాయించాలి.

అయిదు నెలల వ్యవధి ఉన్న నేపథ్యంలో రోజుకు కనీసం పది గంటల ప్రిపరేషన్ సాగించాలి.

పరీక్షకు 15 రోజుల ముందు నుంచి అంటే అక్టోబర్ 1 నుంచి ప్రాక్టీస్ టెస్ట్‌లు, మాక్ టెస్ట్‌లకు హాజరు కావడం మేలు.

లోపాలు ఉన్న అంశాలను మళ్లీ రివిజన్ చేయాలి.

గ్రాండ్ మోడల్ టెస్ట్‌లలో 90 నుంచి 95 శాతం స్కోర్ వచ్చేవరకు ప్రాక్టీసు- రివిజన్‌లను కొనసాగించాలి.

ఒకే అంశంపై అనేక పుస్తకాలు, మ్యాగజీన్లు, మెటీరియల్స్ కోసం విలువైన సమయాన్ని వృథా చేసుకోకూడదు. ఏదో ఒక ప్రామాణిక సోర్స్‌కే పరిమితం కావాలి.

సమీకరణే సగం విజయం

యుద్ధంలో గెలవాలంటే సర్వశక్తులూ ఒడ్డి పోరాడాలి. దానికంటే ముందు సరైన ఆయుధాల ఎంపిక తప్పనిసరి కదా! గ్రూప్స్‌ పరీక్షల పోటీలో ప్రామాణిక మెటీరియల్‌నుసమీకరించుకోవటమూ అలాంటిదే! లక్ష్యానికి అనుగుణంగా విషయసేకరణ ఉండాలి. ఆ పునాదిపైనే అభ్యర్థి అవగాహనా, విశ్లేషణలు ఏర్పడతాయి కాబట్టి జాగ్రత్తగా వ్యవహరించాలి. అప్పుడే అభ్యర్థుల కృషి ఫలిస్తుంది!

గ్రూప్‌-1, 2 పరీక్షల కొత్త సిలబస్‌కు తగిన మెటీరియల్‌ లభ్యం కాక అభ్యర్థులు తికమక పడుతున్నారు. మెటీరియల్‌ను సమర్థంగా సమీకరించుకోగలిగితే సగం విజయం సాధించినట్లే! కాబట్టి ఈ అంశంపై అభ్యర్థులు శ్రద్ధ చూపాల్సి ఉంది.  త్రికోణాలు
అన్ని సబ్జెక్టుల్లోనూ మెటీరియల్‌ను మూడు కోణాల్లో సేకరించుకోవాలి.
1. ప్రాథమిక సమాచారం
పోటీ పరీక్షల్లో దాదాపు 50 శాతం బిట్ల వరకూ ప్రాథమిక (బేసిక్‌) సమాచారంపైనే ఆధారపడివుంటాయి. అందుకే ప్రతి పేపర్‌లోని ప్రతి సబ్జెక్టుపైనా ప్రాథమిక సమాచారం సేకరించుకోవాలి. సొంత నోట్సు వీలైనంతవరకూ రాసుకోవాలి. సమయం లేదనుకుంటే ప్రాథమిక సమాచారం కోసం ఏదో ఒక ప్రామాణిక పుస్తకాన్ని ఎంచుకోవాలి.

సేకరించే ప్రాథమిక సమాచారంపైనే అభ్యర్థి అవగాహనస్థాయి, విశ్లేషణ శక్తులు ఏర్పడతాయి. దాన్నిబట్టే ఉన్నతస్థాయి, వర్తమాన విషయాల్లో సంబంధమున్న ఆయా సబ్జెక్టులను అర్థం చేసుకోగలుగుతారు.

2. ఉన్నతస్థాయి విషయాలు
సబ్జెక్టుపై ప్రాథమికంగా మెటీరియల్‌ సేకరించాక అదే సబ్జెక్టుపై ఉన్నతస్థాయి (అడ్వాన్స్‌డ్‌) విషయాలపై దృష్టి నిలపాలి. ఇందుకోసం పీజీ పుస్తకాలనూ, ప్రామాణిక పుస్తకాలనూ ఆశ్రయించాలి. ఉన్నతస్థాయి అంశాలపై 30 శాతం వరకూ ప్రశ్నలు వస్తుంటాయి. అందుకని అన్ని సబ్జెక్టుల్లోనూ ఈ అంశాలు చదవక్కర్లేదు. పరీక్ష అవసరాలను బట్టి సమయం కేటాయించుకోవాలి.

3. ‘వర్తమాన’ సంధానం
ఒక విషయానికి సంబంధించి ఉన్నతస్థాయి మెటీరియల్‌ కూడా రూపొందించుకున్నాక ఆయా అంశాలతో సంబంధమున్న వర్తమాన అంశాలు (కరంట్‌ అఫైర్స్‌) ఏమున్నాయో గమనించి, నోట్సు తయారుచేసుకోవాలి. ఈ విధంగా చేస్తే కరంట్‌ అఫైర్స్‌తో పాటు సబ్జెక్టు మెటీరియల్‌ను కూడా సమర్థంగా రూపొందించుకున్నట్లు అవుతుంది.

ఇలా చేస్తే మేలు
* జీకే ప్రిపరేషన్‌
ఇటీవల ఏపీపీఎస్‌సీ పరీక్షల్లో జనరల్‌ నాలెడ్జ్‌కి చాలా ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది. అందువల్ల గ్రూప్స్‌ అభ్యర్థులు ఇయర్‌బుక్స్‌ను అధ్యయనం చేయటం అవసరం.

* ఏపీ ఎకానమీ
అభ్యర్థులు ఈ సబ్జెక్టు మెటీరియల్‌ కోసం బాగా ఇబ్బందులు పడుతున్నారు. ఏపీ ఎకానమీ నోట్సు తయారీకి 1) ఆంధ్రప్రదేశ్‌ అభివృద్ధి-ఆర్థిక సంస్కరణల సవాళ్ళు (ప్రజాశక్తి ప్రచురణ) 2) ‘ఈనాడు’, ‘హిందూ’ పత్రికల కథనాలు ఉపయోగపడతాయి.

* కరంట్‌ అఫైర్స్‌
పరీక్ష తేదీకి 6 నెలల ముందటి సంఘటనలపై ప్రశ్నలు వస్తుంటాయి కాబట్టి ప్రాంతీయ, జాతీయ, అంతర్జాతీయ అంశాల విభజన చేసుకోవాలి. ప్రతి అంశంలోనూ సాంఘిక, రాజకీయ, సాంకేతిక, క్రీడారంగాలు; అవార్డులు; నూతన అన్వేషణలు అనే కోణాల్లో ఎప్పటికప్పుడు సొంతనోట్సు తయారుచేసుకోవాలి. దినపత్రికలతో పాటు పోటీ పరీక్షల మ్యాగజీన్లను పరిశీలిస్తుండాలి.

చిక్కులు… పరిష్కారాలు
1. గ్రూప్‌-1, 2లకు ప్రత్యేకంగా మెటీరియల్‌ తయారుచేసుకోవాలా?
*గ్రూప్‌-2 మెటీరియల్‌ గ్రూప్‌-1 ప్రిలిమ్స్‌కు కూడా సరిపోతుంది. పైగా గ్రూప్‌-1 ప్రిలిమ్స్‌ క్వాలిఫైయింగ్‌ పరీక్ష కాబట్టి పెద్దగా ఆందోళనేమీ లేకుండా అదే మెటీరియల్‌ను వాడుకోవచ్చు.
గ్రూప్‌-1 మెయిన్స్‌లో పేపర్‌-2,3 ల్లోని అంశాలకూ గ్రూప్‌-2లోని పేపర్‌-2,3 అంశాలకూ సారూప్యతలున్నాయి. వాటిని అనుసంధానం చేసుకొని మెటీరియల్‌ రూపొందించుకోవచ్చు.

2. గ్రూప్స్‌ రెంటికీ మెటీరియల్‌ రూపకల్పనలో ఒకే పంథా సరిపోతుందా?
*గ్రూప్‌-2 మెటీరియల్‌ తయారీలో సమగ్రతకూ, సూక్ష్మతకూ ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. గ్రూప్‌-1లో అంశాలవారీగా కీలక ప్రశ్నలను ఊహించుకొని మెటీరియల్‌ తయారుచేసుకోవాలి.

3. తాజా గణాంకాల సమాచారం తెలుసుకోవటం ఎలా?
*ఈ సమస్య ఆర్థిక అంశాల్లో ప్రధానంగా ఉంది. 2007-08 ఎకనమిక్‌ సర్వే, 2008-09 బడ్జెట్‌ అంశాలను పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. భారత ఆర్థికవ్యవస్థ సమాచారం 2005-06, 2006-07 వరకూ లభిస్తోంది. మనరాష్ట్ర ఆర్థికాంశాలే సమస్య. 2004-05, 2005-06 ఆర్థిక గణాంకాలపై ఆధారపడితే సరిపోయే అవకాశాలున్నాయి.

4. సొంతనోట్సు తయారీకి సమయం లేదు. ఎలా?
*ఇలాంటప్పుడు ప్రామాణిక మెటీరియల్‌ను తీసుకొని అందులోని సమాచారాన్ని ప్రాథమిక ఆధారంగా తీసుకోవాలి. దానికి అదనపు సమాచారాన్ని జోడిస్తూ కొంత సమయం ఆదా చేసుకోవచ్చు.

5. ఒక అంశానికి సంబంధించి ఒకటి రెండు పాఠ్యపుస్తకాలకు పరిమితమైతే చాలదా?
*అభ్యర్థికి లభించే సమాచారాన్ని బట్టి మాత్రమే దీనికి జవాబు ఉంటుంది. ఎక్కువ సమయం లభ్యమైతే అదనపు పుస్తకాలను అధ్యయనం చేసి సొంత మెటీరియల్‌ను రూపొందించుకోవాలి. సమయం తక్కువున్నపుడు తక్కువ పుస్తకాలకు పరిమితమవ్వటమే సరైంది.

6. భారీ సమాచారాన్ని క్లుప్తీకరించటం ఎలా?
*కొన్ని సబ్జెక్టులకు విస్తృతస్థాయిలో మెటీరియల్‌ దొరుకుతుంది. దాన్ని ఏ స్థాయిలో, ఎంత పరిమాణంలో వినియోగించుకోవాలనేది సమస్యే. రాయబోయే పరీక్ష ఆబ్జెక్టివ్‌ అయితే సమాచారాన్ని చిన్న చిన్న ప్రశ్నలుగా మార్చుకుంటే సరిపోతుంది.

కొన్ని సబ్జెక్టుల్లో సమాచారం కొరతగా ఉంది. ఇలాంటివాటివల్ల ఆబ్జెక్టివ్‌ పరీక్షలకు పెద్దగా ఇబ్బంది ఉండదు. కానీ గ్రూప్‌-1 మెయిన్స్‌లో ‘ఒక్కమాట’నే ఇచ్చి విశదీకరించమని అడిగే అవకాశముంది. ఉదా: ‘రాజ్యాంగ మౌలిక నిర్మితిని విశ్లేషించండి’. నిజానికి ‘మౌలిక నిర్మితి’ అనే పదం రాజ్యాంగంలో కన్పించదు. కాబట్టి సబ్జెక్టును సమగ్రంగా అర్థం చేసుకుంటేనే ఇలాంటివాటికి జవాబులు రాయటం సాధ్యమవుతుంది.

ప్రణాళికకు ఇదే సమయం

భవిష్యత్ ప్రణాళికకు ఇదే సరైన సమయం. పాఠశాల విద్యాస్థాయిలో ఉన్న విద్యార్థులు మొదలు పరిశోధనకు సిద్ధమవుతున్న నిపుణుల వరకూ ఇటు ఉన్నత విద్యావకాశాలకు, అటు కెరీర్‌కూ రెండింటికీ ప్రణాళిక చాలా అవసరం. ప్రతి క్షణం నిర్ణయాలు తీసుకుంటూ నిరంతరం మార్చేది ప్రణాళిక కాబోదు. దీర్ఘకాలిక లక్ష్యాలను నిర్దేశించుకుని, తదనుగుణంగా ప్రస్తుత పరిస్థితులను మేళవించుకుంటూ ముందుకు సాగేదే ప్రణాళిక. పాఠశాల స్థాయినుంచే తాను ఏ రంగంలో రాణించాలనుకుంటున్నారో, అందుకు అవసరమైన ఉన్నత విద్యను ఎక్కడ అభ్యసించాలనుకుంటున్నారో ముందుగా ప్రణాళికలు వేసుకున్నవారే విజయం సాధిస్తున్నారు. ఒకప్పుడు ఈ లక్ష్యాలను వెల్లడించేవారిని అమాయకులుగానో లేదా పిచ్చివారిగానో చూసే పరిస్థితి ఉండేది. కానీ నేడు విద్యార్థుల్లో చైతన్యం, అవగాహన, లక్ష్య సాధన దృష్టి, నిరంతర కృషి, పట్టుదల, సాధించాలనే తపన, జిజ్ఞాస, నూతన పోకడలను అవలీలగా ఆకళింపు చేసుకునే నేర్పు, ఓర్పు పెరిగి లక్ష్యాలను సాధించుకోవడం పెద్దగా కష్టమైన పనికాదని తెలుసుకుంటున్నారు. ఏ లక్ష్యమైనా సాధించాలంటే దానికి ప్రణాళిక పట్టుగొమ్మ అవుతుంది. ఇంజనీరింగ్, మెడిసిన్, టెక్నాలజీ, వ్యవసాయం, అంతరిక్ష రంగం, పరిపాలనా రంగం, జీవ సాంకేతిక శాస్త్ర రంగం, ఆర్థిక శాస్త్రం, సామాజిక శాస్త్రం, మనో వికాస శాస్త్రం, భాషాభివృద్ధి రంగం ఇలా తన భవిష్యత్ రంగాన్ని ముందే నిర్దేశించుకోవాలి. అభిరుచి, అవగాహన, ఆసక్తి, అనురక్తి ఆధారంగా ఏ రంగంలో నిభాళించుకోగలమో ప్రాథమిక స్థాయిలోనే ప్రతి ఒక్కరికీ అర్ధమవుతుంది. విద్యార్థులను అలా తమ అంతరీక్షణ పరీక్షకు తల్లిదండ్రులు, ఉపాధ్యాయులు పురిగొల్పాలి. ఆసక్తిని ప్రదర్శిస్తున్న రంగాలపై నిపుణతను, సూక్ష్మ దృష్టిని పెంపొందిస్తూ సానబట్టాలి. అప్పుడు ప్రతి ఒక్కరూ తమ భవిష్యత్ లక్ష్యానికి అనుగుణమైన అవగాహన ఏర్పరచుకుంటారు. తాము ఫలానా అధికారి కావాలనో, శాస్తవ్రేత్త కావాలనో, పరిశోధకుడు కావాలనో, రాజకీయ రంగంలో రాణించాలనో అనుకున్నప్పుడు ఆయా రంగాలకు తోడ్పడే విద్యను ఎంచుకోవడం ఉత్తమ మార్గం. ప్రామాణిక విద్యతోపాటు అంతర్జాతీయ విలువలను అలవరచుకునే స్థాయిలో అత్యుత్తమ విశిష్ట విద్యాసంస్థల్లో అభ్యసించడం మరింత తోడ్పాటును ఇస్తుంది.
వైద్య రంగంపై ఆసక్తి ఉన్న విద్యార్థి ప్రాథమిక స్థాయినుంచి గణితంలో ప్రావీణ్యతను ప్రదర్శించడం తన లక్ష్యానికి సరైన దశ కాకపోవచ్చు. అదే ఇంజనీరింగ్ శాస్త్రాల్లో రాణించాలనుకున్న విద్యార్థి జీవశాస్త్రంపై మక్కువ చూపడం భవిష్యత్‌కు ప్రయోజనం కాకపోవచ్చు. ఈ విషయ సంఘర్షణవల్ల లక్ష్యం, ప్రణాళిక దెబ్బతినవచ్చు. విద్యార్థి ఆశయాలు, లక్ష్యాలు, ప్రణాళిక రుజువర్తనంగా ఉండాలి.
ఆరోగ్యం క్షీణించిన లేదా అనారోగ్యానికి గురైన ప్రతిసారీ ఓ వైద్యుణ్ణి ఎలా సంప్రదిస్తామో కెరీర్ విషయం కూడా అంతే. అవసరమైన ప్రతిసారీ లక్ష్యానికి అనుగుణమైన ప్రణాళిక ఎత్తుగడను అనుసరిస్తూ ముందుకు సాగాల్సి వుంటుంది. అది ఒక రోజుకు సంబంధించి కావచ్చు లేదా వారానికి సంబంధించింది కావచ్చు లేదా రెండుమూడేళ్లకు సంబంధించి కావచ్చు. జీవితంలో తుది ఆశయం ఏమిటనేదే కేంద్రకంగా ఈ కార్యాచరణ కొనసాగాల్సి వుంటుంది. ఇందుకు బహిర్గతంగా ఎదురవుతున్న సమస్యలను ఎదుర్కొంటూ కొన్నింటిని విస్మరిస్తూ, మరికొన్నింటిని ఆలోచనలకు సైతం దరిదాపులకు రానివ్వకుండా జాగ్రత్తపడుతూ ముందుకు సాగాల్సి ఉంటుంది.ఒక ప్రాంతానికి చేరాలంటే రైలు ప్రయాణం లేదా బస్సు ప్రయాణం ద్వారా ఎలా ప్రణాళిక వేసుకుంటామో అదే రీతిన మన ఆశయాలను చేరుకునేందుకు అటువంటి ప్రణాళిక అవసరం. ఎక్కడ బయలుదేరి ఎక్కడికి చేరుకుని తుదకు మన గమ్యానికి రావడం ఎలాగో ప్రణాళిక వేసుకుంటాం. అదే రీతిన మనం ఏ కోర్సును అభ్యసించి తదనంతరం స్నాతకోత్తర పట్టాను పొంది ఏ దిశగా పయనించి చివరికి మన ఆశయాన్ని చేరుకోవడం ఎలాగో ఒక ప్రణాళిక రూపొందించుకోవాల్సి ఉంటుంది. దీనిని మనం ‘‘కెరీర్ మ్యాప్’’గా చెప్పొచ్చు. దీనికోసం ఎక్కువ కాల హరణం చేయకుండా రూపొందించుకోవాలి.
ప్రతి మనిషికి అనేక బలహీనతలు, బలమైన ఆసక్తులు, మానసిక విచలనాలు ఎన్నో వుంటాయి. కొన్ని లక్ష్యాలను నిర్దేశించుకోవాలంటే ప్రత్యేక లక్షణాలు, శారీరక స్వరూప స్వభావాలు, మానసిక సామర్థ్యాలు అవసరమవుతాయి. వృత్తి రీత్యా ఇటువంటి లక్షణాలు అనివార్యం. వైద్యుడిగా రాణించాలంటే మంచి జ్ఞాపకశక్తి, నిపుణత అవసరం కావచ్చు. ఒక సినీ నటుడిగా రాణించాలంటే దేహదారుఢ్యం, అందం అవసరం కావచ్చు. మానసిక శాస్తవ్రేత్తగా రాణించాలంటే సహనం, ఓపిక, ఎదుటి వారిని ఒప్పించగలిగే వాక్ఛాతుర్యం అవసరం కావచ్చు. ఉపాధ్యాయుడిగా రాణించాలంటే అదే పనిగా మాట్లాడగలగడం, బోధనాంశాలపై సంపూర్ణ అవగాహన, విద్యార్థుల్ని మెప్పించే చిట్కాలు అవసరం కావచ్చు. అంతరిక్ష శాస్తవ్రేత్తగా రాణించాలంటే వీటితో పని లేకుండా కేవలం సాంకేతిక, సమాచార, శాస్త్ర విజ్ఞాన సంబంధమైన పరిజ్ఞానం అవసరం కావచ్చు. ఈ నేపథ్యంలో మన అభిరుచులు, ఏవగింపులు, అయిష్టతలు, అవసరాలు, కాంక్షలు, కోరికలు, వాంఛలు మార్చుకోవలసి రావచ్చు. కొనే్నళ్ళుగా అలవాటుపడిన ఈ జాడ్యాలను వదిలించుకోవడం కష్టతరమే కావచ్చు. అయితే ఇప్పటికైనా ఈ ‘అలవాట్లు’ మార్చుకొనే ప్రయత్నం తప్పనిసరవుతుంది. జాదూగర్ మాదిరి దీనికి ఏం మంత్రం వేస్తారో తెలీదు గానీ ఆశయాలు నెరవేరాలంటే ఆలోచనలు మారాల్సిందే. ఉత్తమ ప్రణాళికకు, ఉన్నత ఆశయాలకు, మహోన్నత లక్ష్యాలకు చేరుకోవాలంటే ఎప్పటికప్పుడు మనలోమనం గతాన్ని సమీక్షించుకుంటూ వర్తమానాన్ని సరిదిద్దుకుంటూ పొరపాట్లు లేని భవిష్యత్తును రూపొందించుకోవాల్సి వుంటుంది. గతంలో నిర్వ్యర్థ కార్యక్రమాలు, కాలక్షేప వ్యవహారాలు మిమ్మల్ని ఏ ప్రయోజనాల దిశగా తీసుకువెళ్లాయో ఆలోచించుకోవాలి. పనికిరాని పనులను, అభిరుచులను మార్చుకోవాలి. అంటే దీని ఉద్దేశ్యం ఏదో ఒక అభిరుచిలో నైపుణ్యత, వేరే రంగంలో రాణించడానికి అడ్డుపడుతుందని కానే కాదు. ఎందరో మహానుభావులు బహుముఖ ప్రజ్ఞాశీలులుగా రాణించారు. ఒకే వ్యక్తి ఐదారు రంగాల్లో జాతీయ, అంతర్జాతీయ ఖ్యాతి గడించినవారున్నారు. ప్రసిద్ధ చిత్రకారులు పాల్‌గాగిన్‌ను ఈ సందర్భంగా మనం గుర్తుచేసుకోవచ్చు. చిత్రకారుడుగా అంతర్జాతీయ స్థాయిలో ప్రసిద్ధ వ్యాపార వేత్తగా కూడా రాణించారు. అంతవరకెందుకు సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్, బాబూ రాజేంద్రప్రసాద్, సర్దార్ పటేల్ మొదలుకొని నిన్నమొన్నటి సయ్యద్ హస్నైనీ వరకూ అటు మార్పును అందించేవారిగా, మరికొంతమంది రాజకీయ వేత్తలుగా, ఇంకొంతమంది శాస్తవ్రేత్తలుగా, విద్యావేత్తలుగా, న్యాయ కోవిదులుగా, బహుముఖ ప్రజ్ఞను ప్రదర్శించినవారి జాబితా చిన్నదేమీ కాదు. అయితే ఈ సందర్భంగా చెప్పాల్సింది ఒకటే. అభిరుచిని కేవలం కాలక్షేపంగా కాకుండా సంపూర్ణ ప్రజ్ఞగా స్వీకరించాలి. అప్పుడు దాని ప్రయోజనం ఉంటుంది.
ఇదంతా ఒకఎత్తు. ఒక గమ్యాన్ని చేరుకున్న తర్వాత అక్కడితో నీ లక్ష్యాలు, ఆశయాలు, ప్రణాళికలు ముగిసిపోవు. అంతకంటే ఉన్నతమైన, మహోన్నతమైన కోరికలు అంతర్లీనంగా దాగే వుంటాయి. వాటిని సాధించాలంటే నీతి నిజాయితీగా మీకు అప్పగించిన పనులను సజావుగా పూర్తిచేయడమే ఒక అర్హతగా భావించడం మూర్ఖత్వమే అవుతుంది. మిమ్మల్ని మీరు మీ గుణగణాలను, మీ చైతన్యాన్ని, వాక్చాతుర్యాన్ని, ప్రతిభాపాటవాలను ఇతరులకు తెలిసేలా చూడటం మన బాధ్యత అవుతుంది. తన గురించి తాను వివరంగా రాయగలగడం, చెప్పగలగడం , కొత్త ఉద్యోగానికి వెళ్లేముందు పాటించాల్సిన సూచనలను గమనంలోకి తీసుకోవడం, సమయపాలన పాటించడం చాలా ముఖ్యం.ఆశయాలు రాత్రికి రాత్రి నెరవేరవు. వాటిని సాధించాలంటే ఎంతో సమాచారాన్ని సేకరించి, సంగ్రహించాల్సి వుంటుంది. గతంలో సమాచార లభ్యత కొరత వున్నా ప్రస్తుతం ఇంటర్నెట్ పుణ్యమా అని ఆ కొరత తీరింది. ఉద్యోగాలు, అవకాశాలు, చదువులు, యూనివర్సిటీలు, అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో మార్పులు, సవాళ్లు, వాక్పటిమా సామర్థ్యాలు పెంచుకోవడం, భాషా నైపుణ్యాన్ని నగిషీ పట్టడం ఇలా ఒకటేంటి అన్ని అంశాలకు సంబంధించి సమాచారం లక్షల పేజీలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. వాటిని సద్వినియోగం చేసుకుంటే ఏ లక్ష్యాలను అవలీలగా అందుకోవడం ఈజీనే

ఒక ప్రణాళిక - జీవితాన్నే మార్చేస్తుంది

ప్రణాళిక ఉన్నవారికీ లేనివారికీ ఒకటే తేడా .ప్రణాళిక ఉంటె మనం చుడాలానుకున్నది చూస్తాం .ఆలోచిన్చాలనుకున్నదే ఆలోచిస్తాం .ప్రణాళిక లేకపోతే ,ఏది కనిపిస్తే అదే చూస్తాం .ఏది తోస్తే అదే ఆలోచిస్తాం .

పరిపూర్ణ జీవితానికి పక్కా ప్రణాళిక ఉండాల్సిందే !

నీ చేతిలో విల్లు ఉందా ?'

సిదంగా ఉంది. ఇప్పుడే వింటినారీ  బిగించాను ' 

;బాణం ?'

'ఎక్కుపెట్టి వధిలితే చాలు ,రివ్వున దూసుకువెల్ళిపోతుంధీ '

'ఆలస్యమెందుకు? లక్ష్యానికి గురిపెట్టు?'
'లక్ష్యమా! అదెక్కడుంది?'
ఎంత అద్భుతమైన విల్లు అయితేనేం. ఎంత పదునుదేలిన బాణం ఉంటేనేం. లక్ష్యాన్ని
చూడలేకపోతున్నప్పుడు, గురిపెట్టాల్సిందేదో గురుతే లేనప్పుడు.
ఆలోచన స్పష్టంగా ఉన్నప్పుడు లక్ష్యం స్పష్టంగా ఉంటుంది. లక్ష్యం స్పష్టంగా
ఉన్నప్పుడు అమలు స్పష్టంగా ఉంటుంది. అమలు స్పష్టంగా ఉన్నప్పుడు...భవిష్యత్‌
కళ్లముందు కనిపిస్తూ ఉంటుంది. ఆ స్పష్టత, ఆ భవిష్యత్‌ దర్శనశక్తి, ఆ
దూరదృష్టి... చక్కని ప్రణాళిక ద్వారానే సాధ్యం. నేటికీ రేపటికీ మధ్య మనం
కట్టుకునే కలల వంతెన ప్రణాళిక. కలకూ నిజానికీ మధ్య మనం నిర్మించుకునే రంగుల
రాచబాట ప్రణాళిక. రివ్వున ఎగురుతున్న గాలిపటానికీ హుషారుగా ఎగరేస్తున్న
పిల్లాడికీ మధ్య మాంజా లాంటిది ప్రణాళిక. పక్షి నింగికి ఎగిరేముందు ఒక్కసారి
రెక్కలల్లార్చుకుంటుందే, అదే ప్రణాళిక! సింహం శత్రువు మీదికి ఉరుకుతున్నప్పుడు
చుట్టూ పరికించి చూస్తుందే, అదే ప్రణాళిక! చెరువులోని చేపపిల్ల చిట్టిపొట్టి
పురుగుల్ని గబుక్కున మింగేయడానికి ముందు ఒక్క క్షణం నిశ్శబ్దంగా గమనిస్తుందే,
అదే ప్రణాళిక!
ఓ పదేళ్ల వ్యవధిలో హార్వర్డ్‌ విశ్వవిద్యాలయంలో చదువుకున్న వందమంది విద్యార్థుల
మీద ఓ అధ్యయనం చేశారు. అందులో ఎనభైమూడు మందికి అసలు లక్ష్యాలే లేవు. పద్నాలుగు
మందికి లక్ష్యాలున్నాయి కానీ, ఎలా సాధించాలనే ప్రణాళికలేదు. ముగ్గురికి
మాత్రం...స్పష్టమైన లక్ష్యాలున్నాయి, అక్షరబద్ధమైన ప్రణాళికలున్నాయి. పదేళ్ల
తర్వాత చూస్తే...ఆ పద్నాలుగుమందీ మిగతా ఎనభైమూడుమందికంటే...పదిరెట్లు ఎక్కువ
సంపాదిస్తున్నారు. ఆ ముగ్గురూ పద్నాలుగుమంది కంటే వందరెట్లు ఉన్నతమైన
స్థానాల్లో ఉన్నారు.
అదీ ప్రణాళిక శక్తి!
మరి, మీ ప్రణాళిక ఏమిటి? అసలు మీకంటూ ఓ ప్రణాళిక ఉందా? ఉంటే, సంతోషం. ఆ మ్యాపు
ప్రకారం ముందుకెళ్లండి. అసలు ప్రణాళికే లేదా? అయినా ఫర్వాలేదు.
 ఇప్పుడు  ప్రారంభించండి.
 ప్రణాళికా రచనలో ఐదు దశలున్నాయి. ఒకటి- ఆలోచన, రెండు- లక్ష్యం, మూడు- వ్యూహం,
నాలుగు- అమలు, ఐదు- బేరీజు.
*ఆలోచనే ఆయుధం* 
మనిషి ఆలోచనా జీవి. ఎప్పుడూ ఏదో ఒకటి ఆలోచిస్తూ ఉంటాడు. ఆ ఆలోచనలు నిద్రలోనూ
వదిలిపెట్టవు. రోజూ మనకు అరవైవేల ఆలోచనలు వస్తుంటాయి. అందులో తొంభైశాతం
నెగెటివ్‌ ఆలోచనలే. చాలా సందర్భాల్లో, ఒకే ఆలోచన పదేపదే బుర్రను తొలిచేస్తూ
ఉంటుంది. ఒక్కటీ పనికొచ్చేది ఉండదు. మన మనసుకు ఓ పరిమితి ఉంది. ఒకసారి ఒక
విషయాన్ని మాత్రమే ఆలోచిస్తుంది. ఆ ఒక్క ఆలోచనా గాలివాటంగా వచ్చేదే
ఎందుక్కావాలి? మనం ఎంచుకున్నదే కావచ్చుగా! *మనం ఏం ఆలోచించాలన్నది మనమే
నిర్ణయించుకోవచ్చుగా. అదేం అసాధ్యం కాదు. సాధనతో సమకూరుతుంది. ప్రాణాయామంలో,
ధ్యానంలో జరిగేది అదే.* 
నోబెల్‌ సాధించాలి,  శాస్త్రవేత్తగా పేరుతెచ్చుకోవాలి, ...ఇలా ఓ పట్టాన
నిద్రపోనివ్వని పాజిటివ్‌ ఆలోచనలకు స్పష్టమైన రూపం వస్తే, అదే లక్ష్యం. ఈ
దశలోనే 'ఎలా' అన్న ప్రశ్న తలెత్తేది. ఎదగాలనుకుంటాం. ఎలా ఎదగాలో తెలియదు.
సాధించాలనుకుంటాం. ఎలా సాధించాలో తేల్చుకోలేం. ఈ సమయంలో ఎటెళ్ళాలో తెలిపే
దిక్సూచి కావాలి. ఏ దారి మనల్ని గమ్యానికి చేరుస్తుందో తెలిపే రోడ్‌మ్యాప్‌
కావాలి. ఎంత సమయంలో ఎంతదూరం వెళ్ళలగలవో లెక్కగట్టడానికి కత్తిలాంటి
కాలిక్యులేటర్‌ కావాలి. ప్రతినిమిషం, ప్రతిగంటా గంటకొట్టి వెన్నుతట్టడానికి
గడియారం కావాలి. రోజులు గడిచిపోతున్నాయని చెవి మెలేసి మరీ గుర్తుచేయడానికి
క్యాలెండరు కావాలి. పరిపూర్ణమైన ప్రణాళికలో ఈ సాధన సంపత్తి అంతా ఉంటుంది. 
*ముడిసరకు సిద్ధమా?* 
*ప్రణాళిక రాసుకోడానికి ఖరీదైన నోటుబుక్కూ రంగురంగుల స్కెచ్‌ పెన్నులూ
అక్కర్లేదు. భాష అత్యద్భుతంగా లేకపోయినా ఫర్వాలేదు. కానీ రాతలో నిజాయతీ ఉండాలి.
ప్రతి అక్షరంలో ఆత్మవిశ్వాసం తొణికిసలాడాలి. మనం శక్తిమంతులం. *సృజనాత్మక
వ్యక్తులం. ఒక్కసారి గుర్తుచేసుకోండి. చిన్నప్పుడు ఎంత స్వేచ్ఛగా ఉంటాం! ఎంత
గొప్పగా ఆలోచిస్తాం! ఆకాశంలో విమానం కనిపించగానే, 'పెద్దయ్యాక పైలెట్‌
అవుతానోచ్‌' అని ప్రకటించేస్తాం. 'నీ వెుహం! ఆ చదువు చదవాలంటే బోలెడంత డబ్బు
కావాలి' అంటూ ఆశల మీద దోసెడు నీళ్లు చల్లేస్తారు పెద్దవాళ్ళు. టీవీలో
కిరణ్‌బేడీని చూడగానే 'ఐపీఎస్‌ ఆఫీసర్ని అవుతా' అని పబ్లిక్‌ స్టేట్‌మెంట్‌
ఇచ్చేస్తాం. 'బక్కపీచు వెధవా, నీకు పోలీసు ఉద్యోగమెందుకు?'... నిర్దాక్షిణ్యంగా
కలల్ని కాలరాచేస్తారు చుట్టూ ఉన్న జనం. ఎదిగేకొద్దీ మన కలలు కురచైపోతాయి.
ఆత్మవిశ్వాసం చిక్కిశల్యమైపోతుంది. పట్టాచేతికొస్తే అదే పదివేలని
సర్దుకుపోతాం. గుమస్తా ఉద్యోగమైనా చాలనుకునే స్థితికి వచ్చేస్తాం. వ్యక్తిత్వ
వికాస నిపుణుడు రాబిన్‌శర్మ ఇలాంటి పరిమితుల్ని 'కనిపించని కంచెలు' అంటాడు.
ముందు ఆ మాయల ముళ్ళపొదల్ని పెకిలించి వేయండి. అవి మీ దరిదాపుల్లో కూడా
ఉండటానికి వీల్లేదు. ఇప్పుడు మీ ప్రణాళికా రచనకు ఎలాంటి అడ్డంకులూ ఉండవు.
పసివాడిగా ఉన్నప్పుడు ఎలా ఆలోచించారో అలానే ఆలోచించండి. మీలో అంతర్లీనంగా ఉన్న
సృజననంతా వెలికితీయండి. మoచి  కలలు కనండి. అపారమైన ఆత్మవిశ్వాసాన్ని
పోగుచేసుకోండి. గొప్పగొప్ప లక్ష్యాల్ని నిర్దేశించుకోండి. కంచెల్లేవ్‌.
కందకాల్లేవ్‌. సరిహద్దుల్లేవ్‌. శృంఖలాల్లేవ్‌. ఇప్పుడు, మీ జీవిత ప్రణాళికకు ఓ
రూపం ఇవ్వండి. 
అభిరుచి, ఇష్టం, వ్యక్తిత్వం, నైపుణ్యం, కలలు, కళలు, పరిమితులు, ప్రాథమ్యాలు...
ఏ ఒక్కటీ వదలకుండా కాగితం మీద పెట్టండి. ఇవన్నీ తెలియని విషయాలేం కాదు. కానీ
అక్షరాల్లో రాసుకున్నప్పుడు వచ్చే స్పష్టత వేరు. మన నిజరూపం ఏమిటో మనకు
అర్థమైపోతుంది. వ్యక్తిత్వవికాస శిక్షకులు దీన్నే 'కోర్‌ కాంపిటెన్సీ' అంటారు.
ఉదాహరణకు...చార్లెస్‌ డార్విన్‌ మతబోధకుడిగా పనిచేశాడు. ఉపాధ్యాయుడిగా
పనిచేశాడు. చిన్నాచితకా ఉద్యోగాలు చాలానే చేశాడు. జీవశాస్త్రవేత్త...అన్నదే ఆయన
నిజరూపం. మీ నిజరూపం ఏమిటో మీకు ఈ పాటికే అర్థమై ఉంటుంది. 
విద్యార్థికి- ఇంజినీరింగ్‌, మెడిసిన్‌, ఆర్కిటెక్చర్‌, ఆర్ట్స్‌, కామర్స్‌.
పట్టభద్రుడికి- ఉద్యోగం, వ్యాపారం, సేవ.
రిటైర్డ్‌ ఉద్యోగికి- విశ్రాంతి, పార్ట్‌టైమ్‌ ఉద్యోగం, ఆధ్యాత్మిక జీవితం.
...వేయిదార్లు కనిపించవచ్చు. లక్ష అవకాశాలు తలుపుతట్టవచ్చు. శతకోటి ఊరింపులు
ఉంటే ఉండవచ్చు. 'రాళ్ళున్నా రప్పలున్నా సమస్యలున్నా సుడిగుండాలున్నా..ఇదే నా
దారి. ఆ నడకలోనే ఆనందం పొందుతాను. ఆ సవాళ్ళనే సమర్థంగా ఎదుర్కొంటాను. అసలు నేను
ఈ పనిచేయడానికే పుట్టాను. నా జీవిత పరమార్థమే ఇది' అనిపించే వ్యాపకానికే మన ఓటు
వేయాలి. దాని చుట్టే కలల్ని అల్లుకోవాలి. లక్ష్యాల్ని నిర్మించుకోవాలి. జీవిత
ప్రణాళికలో తొలివాక్యం దాంతోనే ప్రారంభం కావాలి. ఐదేళ్ళ  తర్వాతో పదేళ్ళ తర్వాతో
మీరు ప్రపంచానికి పరిచయం అయ్యేది ఆ గుర్తింపుతోనే. మీరు లేకపోయినా మిమ్మల్ని
గుర్తుంచుకునేది కూడా ఆ కారణంగానే. 
ఒక్కసారి నిజరూపం తెలుసుకున్నామా...ఇక విశ్వరూపం మొదలవుతుంది. అది ఏ కలెక్టరు
ఉద్యోగమో  కానక్కర్లేదు. గొప్పవని అ౦దరూ   అనుకునే   వృత్తుల జాబితాలో
లేకపోవచ్చు. ప్రపంచానికంతా చిన్నచూపు ఉండవచ్చు. జీతమూ అంతంతమాత్రమే కావచ్చు.
అది చదువే అయితే, ఏ ఇంజినీరింగో మెడిసినో కావాలన్న నిబంధన కూడా లేదు. మీ
మార్గాన్ని మీరు ధైర్యంగా సగర్వంగా ఎంచుకోండి. వినదగునెవ్వరు చెప్పిన. కానీ
అంతిమ నిర్ణయం మీదే. 'మీకు నచ్చిన చదువే చదవండి. మీకు నచ్చిన పనే చేయండి. ఇంతకు
మించిన విజయరహస్యం లేదు' అంటారు నోబెల్‌ విజేత వెంకటరామన్‌ రామకృష్ణన్‌.
కెరీర్‌ విషయంలో, జీవిత లక్ష్యాల విషయంలో... లాజికల్‌గా ఆలోచించడం కంటే
హృదయలాజికల్‌గా ఆలోచించడమే ఉత్తమం. 
అదిగో... చిటారుకొమ్మన మిఠాయి స్వప్నం... మునుపటికంటే స్పష్టంగా
కనిపిస్తోందిప్పుడు. గురిపెట్టడమే ఆలస్యం. ఆయుధాలకు పదునుపెట్టుకోండి. 
*వ్యూహాత్మకంగా...* 
భూమి సూర్యునిచుట్టూ తిరిగినట్టు... ప్రధాన లక్ష్యాల చుట్టూ ఉపలక్ష్యాలూ అనుబంధ
లక్ష్యాలూ తిరుగుతూ ఉంటాయి. *రక్షణ దళాల్లో చేరడమన్నది ప్రధాన లక్ష్యం
అనుకోండి. ప్రెసిడెంట్‌ మెడల్‌ సాధించడం, పంద్రాగస్టు పరేడ్‌లో
పాల్గొనడం...ఇలాంటివన్నీ ఉపలక్ష్యాలు.* అసలు లక్ష్యం సాధిస్తేనే ఈ కొసరు కలలు
నిజమవుతాయి. ప్రణాళికలో స్వల్పకాలిక లక్ష్యాలుండాలి, దీర్ఘకాలిక
లక్ష్యాలుండాలి. రెంటికీ మధ్య లింకులూ తప్పనిసరి. స్వల్పకాలిక లక్ష్యాలన్నవి
నిచ్చెన మెట్లలాంటివి. దేనికదే ప్రత్యేకమైనా... అంతిమంగా దీర్ఘకాలిక
లక్ష్యానికి ఉపయోగపడాలి. మనల్ని అన్నిటికంటే పైమెట్టుకు తీసుకెళ్లాలి.
ప్రణాళికలో ప్రాథమ్యాలు ముఖ్యం. ముందు దృష్టిపెట్టాల్సిన అంశాలేమిటి? ఆతర్వాత,
అంతుచూడాల్సిన విషయాలేమిటి? అన్న స్పష్టత ఉండాలి.  ఉద్యోగం తెచ్చుకోవడం అన్నది
ఓ మేనేజ్‌మెంట్‌ పట్టభద్రుడి స్వల్పకాలిక లక్ష్యం మాత్రమే. అంతటితో ఆగిపోతే
అక్కడే మిగిలిపోతాడు. చీఫ్‌ ఎగ్జిక్యూటివ్‌ ఆఫీసరు స్థాయికి ఎదగాలన్నది
దీర్ఘకాలిక లక్ష్యం. ఒక రోజులో, ఒక ఏడాదిలో సాధించేది కాదది. కొన్నిసార్లు
జీవితకాలం పట్టవచ్చు. ఆ లక్ష్యానికి అనుగుణంగా మనల్ని మనం తీర్చిదిద్దుకోవాలి.
వ్యక్తిత్వానికి మెరుగులు దిద్దుకోవాలి. నైపుణ్యాలకు పదునుపెట్టుకోవాలి. *మన
ఆలోచనలూ అభిరుచులూ అలవాట్లూ ప్రధాన లక్ష్యం చుట్టూ ముడిపడినపుడే అది
సాధ్యమవుతుంది*. *ప్రణాళికకు తగినట్టుగా ఆలోచించేలా మన మెదడును ట్యూన్‌
చేసుకోవాలి. లక్ష్యానికి ఉపకరించేలా మన అలవాట్లను తీర్చిదిద్దుకోవాలి.
ఎదుగుదలకు సహకరించేలా మన అభిరుచుల్ని పెంపొందించుకోవాలి.* అంతెందుకు, లక్ష్యమే
మన సర్వస్వం కావాలి. నిర్ణీత వ్యవధుల్లో ఎదుగుదలను సమీక్షించుకోవడం,
జయాపజయాల్ని బేరీజు వేసుకోవడం, పరిస్థితులను బట్టి ప్రణాళికలో మార్పుచేర్పులు
చేసుకోవడం చాలా అవసరం. 
*అదే ప్రపంచం* 
ఒక్కసారి ప్రణాళిక సిద్ధం చేసుకుంటే, మనం ఆలోచించే పద్ధతే మారిపోతుంది. సినిమా
చూస్తున్నా, టీవీ చూస్తున్నా, పేపరు తిరగేస్తున్నా, పుస్తకం చదువుతున్నా,
నిద్రపోతున్నా...మన బుర్రలోని సృజనాత్మక విభాగం ప్రణాళిక గురించే ఆలోచిస్తూ
ఉంటుంది. అవసరమైన పాయింటు తగలగానే, గిల్లిమరీ గుర్తుచేస్తుంది. రోజువారీ
జీవితంలో కూడా బోలెడంత తేడా కనిపిస్తుంది. 'చల్తాహై...' ధోరణి దరిదాపుల్లోకి
కూడా రాదు. మన అలవాట్లు కూడా లక్ష్యానికి అనుగుణంగా మారిపోతాయి. 'అలవాట్లే నీ
గెలుపు ఓటముల్ని నిర్ణయిస్తాయి' . *లక్ష్యసాధకులెవరూ సూర్యుడు నడినెత్తిన
వచ్చేదాకా నిద్రపోరు. లక్ష్యం నిద్రపోనివ్వదు కూడా*. ప్రణాళిక ద్వారా మనం
సాధించబోయే విజయాలు జీవితం మీద కొత్త ఆశలు చిగురింపజేస్తాయి. ఆశావాదాన్ని
నూరిపోస్తాయి. ఎదురుదెబ్బలూ చేదు అనుభవాలూ మనల్నేమీ చేయలేవు. స్నేహితుల
ఎంపికలోనూ ఆ ప్రభావం కనిపిస్తుంది. మన ఆలోచనా స్థాయికి చేరుకున్నవారికే
మిత్రబృందంలో చోటిస్తాం. ఎవరైనా చేరుకోకపోతే, ఎలా చేరుకోవాలో నేర్పిస్తాం.
అవసరమైతే చేయిపట్టుకుని నడిపిస్తాం. అన్నిటికీ మించి బాధ్యత అలవడుతుంది.
ఎందుకంటే, మన ప్రణాళికకు మనమే జవాబుదారులం. ఐదేళ్ళలోనో పదేళ్ళలోనో అనుకున్నది
సాధించకపోతే ఆ అక్షరాలు నిలదీస్తాయి. 
*ఆర్థికంగా...* 
*కేవలం డబ్బు వల్లే ఎవరూ సుఖపడిన దాఖలాల్లేవు. *కానీ డబ్బు లేకపోవడం వల్ల
కష్టాలపాలైన వారు చాలా మందే ఉన్నారు. ఎవరు అవునన్నా, ఎవరు కాదన్నా డబ్బు
ప్రాధాన్యం డబ్బుదే. భవిష్యత్‌ అవసరాలకు సరిపడినంత, కుటుంబ బాధ్యతలకు తగినంత
సంపాదన అవసరమే. ఆ సంపాదించిన దానిలో ఎంత పొదుపు చేశామన్నదీ ముఖ్యమే. ఆ పొదుపును
ఎంత తక్కువ సమయంలో ఎంత సురక్షితంగా రెట్టించామన్నది ఇంకా ముఖ్యం.   ప్రభుత్వ
ర౦గ బ్యా౦కులు , తపాలా శాఖవారి చిన్న మొత్తాల పొదుపు పథకాలు, పబ్లిక్‌
ప్రావిడెంట్‌ ఫండ్‌ ... అందుబాటులో ఉన్న అవకాశాల్ని పరిశీలించాలి. సురక్షితమైన
మార్గాల్ని ఎంచుకోవాలి. అవసరమైతే నిపుణుల సాయం తీసుకోవాలి. నెలవారీ ప్రణాళికతో
మొదలుపెట్టి...రిటైర్మెంట్‌ దాకా ప్రతి దశకూ పక్కా ప్రణాళిక ఉండాలి.
ఒక్కసారిగా కోటి రూపాయలు సంపాదించడం అసాధ్యమే కానీ, పాతికేళ్ళ  ప్రణాళికతోనో
ముప్ఫై ఏళ్ళ  ఆర్థిక వ్యూహంతోనో కోటి రూపాయలు పొదుపుచేయడం పెద్ద కష్టమేం కాదు.
పాతికేళ్ళ  కుర్రాడు నెలకు ఆరువేల చొప్పున పబ్లిక్‌ ప్రావిడెంట్‌ఫండ్‌ ఖాతాలో
జమ చేసినా...రిటైర్మెంట్‌ నాటికి కనీసం అరకోటీశ్వరుడు అవుతాడు. కుటుంబానికి
ఆరోగ్యబీమా, మనం లేనప్పుడు ఆదుకోడానికి టర్మ్‌ పాలసీ, ఓ వెచ్చని నీడ...ఆర్థిక
ప్రణాళికలో భాగమే. పొదుపు-మదుపులకు సంబంధించి నెలవారీ లక్ష్యాలూ వార్షిక
లక్ష్యాలూ దశాబ్ద లక్ష్యాలూ రిటైర్మెంట్‌ లక్ష్యాలూ...సవివరంగా
సిద్ధంచేసుకోవాలి. 
*ఓ పాలకుడు పొరుగురాజ్యాన్ని ఆక్రమించుకోడానికి బయల్దేరే ముందు, గురువుగారి
దర్శనానికి వెళ్లాడు. అదే సమయానికి ఓ పేదవాడూ వచ్చాడు. ఆ నిరుపేద తన జేబులో
భద్రంగా దాచుకున్న రూపాయి నాణాన్ని గురువుగారి చేతిలో పెట్టాడు. 'నాకెందుకు
నాయనా! ఇక్కడ ఎవరైనా పేదవాళ్లుంటే ఇవ్వు' అని సలహా ఇచ్చారాయన. ఆ దరిద్రుడి
దానాన్ని పుచ్చుకోడానికి ఎవరూ ముందుకు రాలేదు. స్వామీజీ అదంతా చూస్తున్నారు.
'అదిగో... ఆ రాజుగారికి ఇవ్వు! పాపం, ఎన్ని సిరిసంపదలు ఉన్నా చాలడం లేదు. మళ్లీ
దండయాత్రకు బయల్దేరుతున్నారు. అంతకంటే నిరుపేద ఇంకెవరుంటారు' అని ఆ పేదవాడితో
చెప్పారు.* *
ఆ మాటతో రాజుగారికి జ్ఞానోదయమై౦ది.* 
*సంపాదనకైనా, సంపాదించాలన్న ఆశకైనా ఓ పరిమితి ముఖ్యం. ఆ సంతృప్తి లేకపోతే
మనశ్శాంతి కరవవుతుంది. ఏ కొద్దిమందిలోనో ఆ సంతృప్తి కనిపిస్తుంది. మనం ఎంత
సంపాదించినా...అందులో ఐదుశాతమో  పదిశాతమో సమాజానికి కేటాయించాలన్న నిర్ణయం
తీసుకుంటే, ఆ నిర్ణయాన్ని మన ప్రణాళికలో భాగం చేసుకుంటే ఆస్తులతోపాటు
ఆత్మసంతృప్తీ పెరుగుతుంది.* 
*వికాస యాత్ర...* 
*ఆయనో పెద్ద పారిశ్రామికవేత్త. వ్యాపారాన్ని అంతర్జాతీయంగా విస్తరించిన ఘనుడు.
ప్రధానులు, రాష్ట్రపతులు కూడా ఆ కుబేరుడి అపాయింట్‌మెంట్‌ కోసం
ఎదురుచూస్తుంటారు. అంత డబ్బుంది. అంత పరపతి ఉంది. వందలకోట్ల వ్యాపార
సామ్రాజ్యాన్ని వారసులకు అప్పగించి, ఆరోజే పదవీవిరమణ చేయబోతున్నాడు. చేతిలో
చిల్లిగవ్వకూడా లేకుండా జీవితాన్ని ప్రారంభించిన ఆ విజేతకు వీడ్కోలు పలకడానికి
మహామహులంతా సిద్ధంగా ఉన్నారు. ఆయన మాత్రం దిగాలుగా తన ఛాంబర్‌లో కూర్చుని దేని
కోసవో వెతుకుతున్నాడు. ఓ ఉన్నతోద్యోగి ధైర్యంచేసి అడిగాడు...'అయ్యా! ఏదో
ముఖ్యమైన కాగితం కోసం వెదుకుతున్నట్టున్నారు'. 'కాగితం కోసం కాదయ్యా! నేను
పోగొట్టుకున్న జీవితం కోసం'...దిగాలుగా జవాబిచ్చాడు వ్యాపారవేత్త. జీవితమంటే...
కెరీర్‌, డబ్బు మాత్రమే కాదు. బంధాలు, ఆసక్తులు, అభిరుచులు, అనుభూతులు,
ఆరోగ్యం, ఆధ్యాత్మికత కూడా! ఆ కోణమూ లేకపోతే మన ప్రణాళిక అసమగ్రమే.* 
ప్రతి ఆరోగ్యవంతుడి తలమీదా ఓ కిరీటం ఉంటుంది. అది రోగిష్టివాళ్లకు మాత్రమే
కనబడుతుంది. పోగొట్టుకున్నాకే ఆరోగ్యం విలువ తెలుస్తుంది. కానీ ఒకసారి
పోగొట్టుకుంటే తిరిగి తెచ్చుకోవడం చాలా కష్టం. బాల్యం నుంచే ఆరోగ్యకరమైన
అలవాట్లను పెంపొందించుకోవాలి.  పెడదార్లు పట్టకుండా జాగ్రత్తపడాలి. వూబకాయం,
అధిక రక్తపోటు, మధుమేహం వంటి సమస్యలు అతి సాధారణమైపోయిన రోజుల్లో... అసలు ఆ
రోగాలు మన దరిదాపులకు రాకుండా ఉండాలంటే, ఎన్ని జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలో అన్నీ
తీసుకోవాలి. పొరపాటున మన జోలికి వస్తే వాటిని ఎలా నియంత్రణలో పెట్టాలన్నదీ
ఆలోచించాలి. వైద్యం, ఆహార విధానం, వ్యాయామం, జీవనశైలి...దేన్నీ తక్కువచేయలేం.
ఆరోగ్య ప్రణాళిక అంతిమ లక్ష్యం...నా ఇంట్లో మందుల అరతో అవసరమేలేని రోజంటూ
రావాలి అన్నదే. 
*హాబీలకూ ప్రణాళికలో స్థానం ఉండాలి. ఈ ఏడాది కూచిపూడిలో అరంగేట్రం చేయాలి...
రెండే*ళ్ళ *లో నేను వేయాలనుకున్న పెయింటింగ్లను   పూర్తిచేసి ఓ ప్రదర్శన
పెట్టాలి...ఐదేళ్లనాటికి రచయితగా నాకంటూ ఓ గుర్తింపు తెచ్చుకోవాలి... ఇలా హాబీ
మనలోని సృజనని వెలికితీస్తుంది. ఆ శక్తిలో కొంత వృత్తిజీవితానికీ
మళ్ళిoచుకోవచ్చు.* 
*నేర్చుకునే మనసుండాలే కానీ, వృక్షాలు మాట్లాడతాయి. రాళ్ళు  ప్రవచిస్తాయి.
సెలయే**ళ్ళు** గ్రంథాలవుతాయి.     ప్రయాణాల్ని మించిన వ్యక్తిత్వ వికాసమార్గం
లేదు.** **భారతదేశములో **కొత్తకొత్త ప్రదేశాలు, కొత్తకొత్త పరిచయాలు,
కొత్తకొత్త స్నేహాలు, కొత్తకొత్త అనుభవాలు... జీవితానికి కొత్త
ఉత్సాహాన్నిస్తాయి. కొత్త ఆలోచనల్ని ప్రసాదిస్తాయి. ఏడాదికి కనీసం
పదిహేనురోజులు ఏదో ఓ కొత్త ప్రదేశానికి వెళ్లడానికి కేటాయించుకోండి. అందుకయ్యే
ఖర్చులు, చేసుకోవాల్సిన ఏర్పాట్లు, అనువైన సమయం, బస, భోజనం...తదితర వివరాలన్నీ
పర్యాటక ప్రణాళికలో భాగం.* 
పాతికేళ్ల వయసులోనూ నలభై ఏళ్ల వయసులోనూ ప్రపంచం మీ కళ్లకు ఒకేలా
కనిపించిందంటే, మీరు పదిహేనేళ్ల కాలాన్ని వృథా చేసినట్టే. ఎదిగేకొద్దీ పరిణతి
చాలా ముఖ్యం. ఉత్తమ సాహిత్యం, సత్సాంగత్యం మన ఆలోచనల మీద ప్రభావం చూపిస్తాయి.
ఆధ్యాత్మికత ప్రభావమూ చాలా ఉంటుంది. ఇది వికాస ప్రణాళిక. 
పర్యాటకం, ఆర్థికం, హాబీలు, ఆరోగ్యం వగైరా వగైరా దేనికదే విడిగా అనిపిస్తున్నా
అంతస్సూత్రం ఒకటే. మీకిష్టమైన కూచిపూడిలో పద్మశ్రీ అవార్డు అందుకోడానికి
వీల్‌ఛెయిర్‌ మీద వెళ్లకూడదనుకుంటే మీరు ఆరోగ్యంగా ఉండాలి. నచ్చిన ప్రాంతానికి
వెళ్లడానికి ఎవరి దగ్గరో చేయి చాచాల్సిన దుస్థితి రాకూడదంటే, ఆర్థికంగా ఉన్నత
స్థితిలో ఉండాలి. ఇవన్నీ ఒకదానితో ఒకటి విడదీయలేని అంశాలే. మీరూ మీ ఆలోచనలూ మీ
అలవాట్లూ మీ లక్ష్యాలూ మీ విజయాల్లా! 
*వైఫల్యం వస్తే...* 
ఎడిసన్‌ కథ మనకు తెలిసిందే. తన ప్రయత్నంలో ఎన్నోసార్లు విఫలమయ్యాడు. ఓ దశలో
నిరాశ కమ్మేసింది. ఇక తనవల్ల కాదేవో అనుకున్నాడు. అప్పుడే ఓ మిత్రుడు వచ్చాడు.
ఎడిసన్‌ మొహంలో కనిపిస్తున్న నిరాశానిస్పృహల్ని చూడగానే అతనికి విషయం
అర్థమైపోయింది.
'నీకు అన్నిటికంటే ఇష్టమైన పనేమిటి' అనడిగాడు...
'బల్బు తయారు చేయడం' నిర్వేదంగా చెప్పాడు ఎడిసన్‌.
'మరి, ఎందుకింత నిరాశ?'
'వేయిసార్లు విఫలమయ్యాను మిత్రమా'
'అలా ఎందుకనుకోవాలి? నీకు ఇష్టమైన పని వేయిసార్లు చేసే అవకాశం వచ్చిందని
అనుకోవచ్చుగా'
వైఫల్యాల్ని పాజిటివ్‌ ఎనర్జీగా ఎలా మార్చుకోవచ్చో ఎడిసన్‌కు అర్థమై౦ది. ఈసారి
ఓటమి భయంలేకుండా పరిశోధన చేశాడు. విద్యుత్‌దీపాన్ని ఆవిష్కరించాడు.
నరేంద్ర ముర్కుంబీ అనే యువకుడు నానా కష్టాలూ పడి ఓ చక్కెర ఫ్యాక్టరీని
కొన్నాడు. ఎంత ఆలోచించినా దాన్ని నష్టాల్లోంచి ఒడ్డుకేయడం ఎలానో అర్థంకాలేదు.
దాదాపు ఆరునెలలు ఫ్యాక్టరీలోనే గడిపాడు. తిండీ నిద్రా అక్కడే. ఓ మూలనపడేసిన
చెరుకుపిప్పితో సహా...అణువణువూ పరిచయమైపోయింది. అప్పుడొచ్చిన ఆలోచనే... చెరుకు
పిప్పితో విద్యుదుత్పత్తి! ఆయన నాయకత్వంలోని 'గాయత్రి షుగర్'    పదేళ్లలో
వేయికోట్ల టర్నోవరును అధిగమించింది. వైఫల్యం నేర్పే పాఠాలు ఇంత గొప్పగా
ఉంటాయి. 
పడుతూలేస్తూ సరిదిద్దుకుంటూ సరిపుచ్చుకుంటూ ఓ అడుగు వెనకేస్తూ రెండడుగులు
ముందుకేస్తూ  ధైర్యంగా ముందుకెళ్ళడమే జీవితం. ఆ ప్రయాణంలో ఓ ఆసరా... ప్రణాళిక. 
  విజయాక్షరాలు 
మాట మంత్రాక్షరం. స్తబ్ధతను తరిమే చైతన్య అస్త్రం. దిశ చూపే దిక్సూచి. చీకటిని
గెలిచే దివిటీ. పుస్తకాల్లో రాసుకోండి. గోడమీద అతికించుకోండి. హృదయాల్లో
ప్రతిష్ఠించుకోండి. ప్రణాళికా రథానికి ఈ విజయాక్షరాలే...ఇంధనాలు.  శ్రమ నీకు
ఆయుధమైతే, విజయం నీకు బానిస అవుతుంది.  అసాధ్యమైన దాన్నిఆశించు. కనీసం
అత్యుత్తమమైనదైనా అందుతుంది.  విజయం అంటే, ఆశించినదాన్ని సాధించడం కాదు.
సాధించవలసిన దాన్ని అందుకోవడం.  వనరులూ వసతులూ కాదు, ఎవరి విజయానికైనా ఆలోచనా
విధానమే మూలం.  వైఫల్యం నిరాశకు కారణం కాకూడదు. కొత్త ప్రేరణకు పునాది
కావాలి.  ప్రయత్నించనిదే
ఫలితం లభించదు. సింహమైనా పడుకుని ఉంటే ఆహారం వచ్చి నోట్లోపడదు.  గెలవాలన్న తపన
ఉన్నచోట, ఓటమి అడుగైనా పెట్టలేదు.  ఈ రోజు మన జీవితం, నిన్నటి ఆలోచనల
ఫలితమే.  పరాజయం
అంటే, నువ్వు చేసే పనిని వదిలి పారిపొమ్మని కాదు, ఆ పనిని మరింత శ్రద్ధగా
నేర్పుగా పట్టుదలగా చేయమని అర్థం.  విజయం ఒక గమ్యం కాదు. గమనం మాత్రమే.
ఎన్నిసార్లు ఓడినా గెలవడానికి జీవితంలో మరో అవకాశం ఉంటుంది.  గొప్ప లక్ష్యాన్ని
సాధించాలని ప్రయత్నించి విఫలం కావడం నేరం కాదు. గొప్ప లక్ష్యం లేకపోవడం
నేరం.  అసంభవం
అన్న పదం అసమర్థుల నిఘంటువుల్లోనే కనిపిస్తుంది.  వజ్రసంకల్పం కలిగిన వ్యక్తి
ప్రపంచాన్నే తన అభీష్టానికి అనుగుణంగా మలచుకుంటాడు.  ప్రతి చిన్న అవాంతరానికీ
సంకల్పాన్ని మార్చుకునేవారు లక్ష్యానికి దూరమవుతారు. అంతరాలు కలిగేకొద్దీ
సంకల్పాన్ని దృఢతరం చేసుకుంటూ పోవాలి.  ఒక పని కష్టమని మనం దాన్ని చేయడానికి
భయపడం. మనం భయపడతాం కనుక ఆ పని కష్టమనిపిస్తుంది.  ఎదురుచూస్తూ కూర్చోవడం కాదు,
ఎదురునడుస్తూ పోవడమే విజయరహస్యం.  విజయశిఖరాలు సోమరులకు అందవు. పట్టుదలతో
కృషిచేసే వారికి అవి తలవంచుతాయి.  విజేత వెనక ఉండేది అదృష్టవో మంత్రదండవో
కాదు... చక్కని ప్రణాళిక, కఠిన శ్రమ, అంకితభావం. 
విజయం అంటే, ఆశించినదాన్ని సాధించడం కాదు. సాధించవలసిన దాన్ని అందుకోవడం.
శ్రమ నీకు ఆయుధమైతే, విజయం నీకు బానిస అవుతుంది.

Group-2 exam pattern

What is the reason failure in interview & competitive?

1.     1.Fear ( భయం )

2.Lake of communication 

3.Interpersonal skills (న్యునతాభావం )

Fear & stress : stress ఎందుకు వస్తుంది ?

చెయ్య వలసినది సకాలం  లో చేయకపోతే 

How to prepare History subject for group-2

* Much scope is present in this division to score maximum marks out of 150 marks of paper-1. Minimum 25 questions will be asked.
* But the extent of Indian history is vast. So, one has to concentrate on this topic.
* Any kind of questions right from the Stone Age to the independence of India can be asked.
* Ancient period, medieval period and modern period ……….equal number of questions from each of this topic are asked. So, it is necessary to prepare these subjects deeply.
* In recent years, some questions from history are tough as like that of UPSC exam while some others are easy.
* Example for tough questions: 1) What is the traditional book which details about internal business. Answer for this question is Satapati Brahmanam.
* Example for easy questions: 1) In which year, Akbar succeeded the throne?
* Hence high standard books are to be used while preparing this subject.

Reference books for History subject for the preparation of grorup-2 are

1. NCERT Books.

2. History books of tenth and intermediate first year.

3. Ambedkar Open University MA books for independence movement.

4. English medium candidates can refer UPSC general studies history part.

5. Jayam Series - Indian History Quick Reference Material

Newspapers Help in Essay Writing

Women empowerment

Social issues

Environment

Rural vs Urban, Modern vs Traditional culture/values

Administrative / Law & Order / Judicial activity or reform

Sci-tech and its role in human/ rural Development

Philosophy (religion, truth, honesty etc)

Education

special preparation is needed for these exams

1. Confidence and Self-belief:

The student should have confidence in himself and belief in his own abilities. He should have a strong belief and confidence that he can clear the exam. everything can be achieved through belief.

2. Knowledge and Hard Work:

Knowledge is necessary to clear any competitive exam. The student should have good knowledge about fundamentals and concepts of the subject. Without this, he can never hope to clear the exam.

For gaining knowledge, a lot of hard work and preparation is necessary. Knowledge cannot be gained overnight. Conceptual knowledge can be perfected by reading and understanding the comcepts and then practicing questions based on these concepts.

3. Solving sample papers and past question papers:

This is most important. Solving sample papers and past question papers will give an idea about the type of questions asked in the entrance exam and also give a lot of practice to the student. This will help the student in the actual exam.

While practicing and also during the exam, a student must always pay attention to his speed i.e. how fast and accurately he can solve the questions. It is advisable not to spend too much time on a single question. If he is not able to solve that question in a particular time limit, he should leave the question and move ahead.

The student should solve easy questions first so that he will be assured of those marks at least. However, he must take care to mark the answers correctly in the answer sheet.

4. Time Management:

Firstly, a student must prepare a timetable for studying. Then he must study according to the timetable. Timetable must be prepared for the period up to the exam and then broken up into monthly, weekly and daily schedules.
The student must then keep a record of what and how much he has studied and review his performance regularly.

Initially, a student should study for 3 to 4 hours a day for the competitive exam. Later when the exam draws near, around 6 to 8 hours can be put in.

5. Sharpness of mind:

Sharpness of mind is needed for competitive exams. A sharp mind gives conceptual understanding, ability to think out difficult or tricky questions and speedy response to the questions.

Sharpness of mind can be achieved by regular practice and also by doing brain exercises such as puzzles, crosswords, chess and Sudoku.

Hope these tips will come in useful for the students who are going to appear in competitive entrance exams.

APPSC STUDY HIGHLIGHTS

Click here powerpoint theory

WAY OF GETTING COMPITITIVE

                               WAY OF GETTING COMPITITIVE

1.     Self Belief: You should believe in yourself and your abilities. You should believe that you belongs to the competitive arena and you can clear these competitive exams if you can perform to best of your abilities. Belief is everything and everything can be achieved through belief. There is a famous quote: “The thing always happens that you really believe in; and the belief in a thing makes it happen

2.      Knowledge: Knowledge is a necessary element to clear competitive exams. You should have proper knowledge about your concepts. We don’t have to acquire extra knowledge as conceptual knowledge is needed for competitive exams. We can prefect our conceptual knowledge by practicing questions based on these concepts

3.     Time Management and Data: We have to study minimum of 4 hours a day for competitive exams. We can manage this time by preparing time table for each day. We also have to record weekly data which ultimately helps in representing our performance graphically. We can take inputs such as time for each subject, part of syllabus completed, time for revision, questions attempted and so on to record data.

4.      Sharpness: Sharpness of mind is mandatory for competitive exams. A sharp mind has many advantages such as concept understanding, quick response to a tricky question and speed. Main purpose of these competitive exams is to differentiate sharp minded students from others. A normal mind can be converted into a sharp mind by regular brain exercises such as puzzles, crosswords, Sudoku. You can also play games such as Chess which helps in sharpening the mind.

5.     . Sample Papers: Here comes my last and most important trick.The best way to perform in any exam would be to do so many similar types of such exams or Sample Papers. With the help of these sample papers, our mind is able to build so many stragies and tricks about particular type of questions which ultimately helps us during Entrance exams.They have huge advantage as you can feel the mental atmosphere similar to that in competitive exams through these sample papers.Attempting so many sample papers helps in mental coherence during main exams.Sample Papers also helps in achieving a hard, stable concentration during competitive exams

                         Hope these methods can help you some way

How to Make a Study Plan

For most students, the most difficult part of any exam is the actual studying.  Typically, there is so much material to study that students begin to procrastinate, putting off studying until the night before.  After a late-night cram session, students arrive at the exam tired and feeling dazed by the sheer amount of information they’ve tried to absorb.  The easiest way to study for an exam, and avoid the cram sessions, is to make a study plan.

Group or solo? – The first step to making a study plan is to decide whether you want to study alone or in a group.  When planning study times and organizing study sessions for a group, the needs and schedules of the group are a factor.  As a result, you must decide whether you will be studying with a group before continuing with making a study plan.

Time – There are two time elements that are crucial to an effective study plan.  The first time element to consider is the amount of time you have until the exam, while the second is the amount of time during the day that you can set aside for studying.  Try to study for at least two hours per day for major exams, like entrance exams, and at least thirty minutes per day for lecture exams.  If you are limited on the amount of time until the exam, such as one week or less, then you will need to increase your daily study time.  Set up a schedule with clearly marked study times for each day.

Content – The content to be studied depends on the type of exam.  For placement exams, entrance exams, and licensure exams, there are no specific textbooks or prior lecture notes.  There are, however, commercially available review guides, and textbooks and lecture notes from past classes often contain a great deal of material that will help with the exam.  By looking at the content areas of the test, you can determine what readily available material to study.  For course-based exams, textbooks and lecture notes are both ideal study content.  Break the content into chunks, and then assign specific chunks to the study times that you have listed on your schedule.

Chronological – Assign chunks of material to study times in chronological order.  In other words, study the material in the order that it was presented. Remember to allot more time for studying the most important information.

Critical first – Assign study times so the most critical method is covered first, and then work down to the least important information.  Allow more time for covering the most critical information.  If you are having trouble with the most important information, re-assign time from the least important information.

The Studying Process

Once you have set up study times and assigned material to them, it is time to study.  When reading textbooks, take notes on the information.  With lecture notes, write notes in the margin.  Use a highlighter.  The idea is to make key information readily available for review.  In addition, making notes and looking up ideas to supplement notes reinforces the material in your mind.  Quiz yourself as you finish each area you are studying to determine what you still need to review.

Study plans are as unique as the person making them.  The most effective study plan will take into account your schedule, the times each day when you are able to study without interruption, and the amount of material that needs reviewed.  By spreading out the study times and breaking up the information, you make it easier for to absorb and retain the necessary material before the exam